5

Cze 2012

Rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 9 maja 2012 r.

w sprawie standardów kształcenia dla kierunków studiów: lekarskiego, lekarsko-dentystycznego, farmacji, pielęgniarstwa i położnictwa

Sygnatura:

Dz.U. z 2012 r., poz. 631

Data publikacji:

5 czerwca 2012 r.

Data wejścia w życie:

20 czerwca 2012 r.

Strona z 89
Ładowanie dokumentu Załaduj cały dokument
DZIENNIK USTAW
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Warszawa, dnia 5 czerwca 2012 r.
Poz.
631
ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO
1)
z dnia 9 maja 2012 r.
w sprawie standardów kształcenia dla kierunków studiów: lekarskiego, lekarsko-dentystycznego, farmacji,
pielęgniarstwa i położnictwa
2)
Na podstawie art. 9b ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2012 r. poz. 572)
zarządza się, co następuje:
§ 1. Określa się standardy kształcenia dla następujących kierunków studiów:
1) lekarskiego – stanowiące załącznik nr 1 do rozporządzenia;
2) lekarsko-dentystycznego – stanowiące załącznik nr 2 do rozporządzenia;
3) farmacji – stanowiące załącznik nr 3 do rozporządzenia;
4) pielęgniarstwa – stanowiące załącznik nr 4 do rozporządzenia;
5) położnictwa – stanowiące załącznik nr 5 do rozporządzenia.
§ 2. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
3)
Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego: B. Kudrycka
1)
Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego kieruje działem administracji rządowej szkolnictwo wyższe, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2
rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 listopada 2011 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Nauki i Szkol-
nictwa Wyższego (Dz. U. Nr 248, poz. 1483).
2)
Niniejsze rozporządzenie dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia przepisów dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskie-
go i Rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych (Dz. Urz. UE L 255 z 30.09.2005, str. 22,
z późn. zm.).
3)
Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone w zakresie standardów kształcenia dla kierunków studiów: lekarskiego, lekarsko-denty-
stycznego, farmacji, pielęgniarstwa i położnictwa rozporządzeniem Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 12 lipca 2007 r.
w sprawie standardów kształcenia dla poszczególnych kierunków oraz poziomów kształcenia, a także trybu tworzenia i warunków,
jakie musi spełniać uczelnia, by prowadzić studia międzykierunkowe oraz makrokierunki (Dz. U. Nr 164, poz. 1166 oraz z 2009 r.
Nr 180, poz. 1407), które traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, na podstawie art. 37 pkt 1 ustawy z dnia
18 marca 2011 r. o zmianie ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stop-
niach i tytule w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 84, poz. 455 i Nr 112, poz. 654).
Dziennik Ustaw – 2 – Poz. 631
Załączniki do rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa
Wyższego z dnia 9 maja 2012 r. (poz. 631)
Załącznik nr 1
Standardy kształcenia dla kierunku studiów:
Kierunek lekarski
JEDNOLITE STUDIA MAGISTERSKIE
I. WYMAGANIA OGÓLNE
1. Jednolite studia magisterskie na kierunku lekarskim trwają nie krócej niż 12 semestrów.
2. Liczba godzin zajęć i praktyk nie może być mniejsza niż 5700.
3. Liczba punktów ECTS wynosi nie mniej niż 360.
4. Studia mają profil praktyczny.
5. Kierunek studiów mieści się w obszarze kształcenia z zakresu nauk medycznych, nauk o zdrowiu oraz nauk o kulturze
fizycznej.
II. OGÓLNE EFEKTY KSZTAŁCENIA
Dyplom lekarza uzyskuje absolwent studiów na kierunku lekarskim, który:
1) w zakresie wiedzy zna:
a) rozwój, budowę i funkcje organizmu człowieka w warunkach prawidłowych i patologicznych,
b) objawy i przebieg chorób,
c) sposoby postępowania diagnostycznego i terapeutycznego właściwe dla określonych stanów chorobowych,
d) etyczne, społeczne i prawne uwarunkowania wykonywania zawodu lekarza oraz zasady promocji zdrowia, a swoją
wiedzę opiera na dowodach naukowych i przyjętych normach;
2) w zakresie umiejętności potrafi:
a) rozpoznać problemy medyczne oraz określić priorytety w zakresie postępowania lekarskiego,
b) rozpoznać stany zagrażające życiu i wymagające natychmiastowej interwencji lekarskiej,
c) zaplanować postępowanie diagnostyczne i zinterpretować jego wyniki,
d) wdrożyć właściwe i bezpieczne postępowanie terapeutyczne oraz przewidzieć jego skutki;
3) w zakresie kompetencji społecznych:
a) potrafi nawiązać i utrzymać głęboki i pełen szacunku kontakt z chorym,
b) kieruje się dobrem chorego, stawiając je na pierwszym miejscu,
c) przestrzega tajemnicy lekarskiej i praw pacjenta,
d) posiada świadomość własnych ograniczeń i umiejętność stałego dokształcania się.
III. SZCZEGÓŁOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA
A. NAUKI MORFOLOGICZNE (np. anatomia, histologia, embriologia)
W zakresie wiedzy absolwent:
A.W1. zna mianownictwo anatomiczne, histologiczne i embriologiczne w języku polskim i angielskim;
A.W2. zna budowę ciała ludzkiego w podejściu topograficznym (kończyna górna i dolna, klatka piersiowa, brzuch,
miednica, grzbiet, szyja, głowa) oraz czynnościowym (układ kostno-stawowy, układ mięśniowy, układ krążenia,
układ oddechowy, układ pokarmowy, układ moczowy, układy płciowe, układ nerwowy i narządy zmysłów, po-
włoka wspólna);
A.W3. opisuje stosunki topograficzne między poszczególnymi narządami;
A.W4. zna podstawowe struktury komórkowe i ich specjalizacje funkcjonalne;
Dziennik Ustaw – 3 – Poz. 631
A.W5. zna mikroarchitekturę tkanek, macierzy pozakomórkowej oraz narządów;
A.W6. zna stadia rozwoju zarodka ludzkiego, budowę i czynność błon płodowych i łożyska oraz etapy rozwoju poszcze-
gólnych narządów.
W zakresie umiejętności absolwent:
A.U1. obsługuje mikroskop optyczny – także w zakresie korzystania z immersji;
A.U2. rozpoznaje w obrazach z mikroskopu optycznego lub elektronowego struktury histologiczne odpowiadające na-
rządom, tkankom, komórkom i strukturom komórkowym, dokonuje opisu i interpretuje ich budowę oraz relacje
między budową i funkcją;
A.U3. wyjaśnia anatomiczne podstawy badania przedmiotowego;
A.U4. wnioskuje o relacjach między strukturami anatomicznymi na podstawie przyżyciowych badań diagnostycznych,
w szczególności z zakresu radiologii (zdjęcia przeglądowe, badania z użyciem środków kontrastowych, tomogra-
fia komputerowa oraz magnetyczny rezonans jądrowy);
A.U5. posługuje się w mowie i w piśmie mianownictwem anatomicznym, histologicznym oraz embriologicznym.
B. NAUKOWE PODSTAWY MEDYCYNY (np. biofizyka, biologia molekularna, biochemia z elementami chemii, fizjo-
logia, cytofizjologia, elementy patofizjologii, informatyka i biostatystyka)
W zakresie wiedzy absolwent:
B.W1. opisuje gospodarkę wodno-elektrolitową w układach biologicznych;
B.W2. opisuje równowagę kwasowo-zasadową oraz mechanizm działania buforów i ich znaczenie w homeostazie ustro-
jowej;
B.W3. zna i rozumie pojęcia: rozpuszczalność, ciśnienie osmotyczne, izotonia, roztwory koloidalne i równowaga Gibb-
sa-Donnana;
B.W4. zna podstawowe reakcje związków nieorganicznych i organicznych w roztworach wodnych;
B.W5. zna prawa fizyczne opisujące przepływ cieczy oraz czynniki wpływające na opór naczyniowy przepływu krwi;
B.W6. zna naturalne i sztuczne źródła promieniowania jonizującego oraz jego oddziaływanie z materią;
B.W7. zna fizykochemiczne i molekularne podstawy działania narządów zmysłów;
B.W8. zna fizyczne podstawy nieinwazyjnych metod obrazowania;
B.W9. zna fizyczne podstawy wybranych technik terapeutycznych, w tym ultradźwięków i naświetlań;
B.W10. zna budowę prostych związków organicznych wchodzących w skład makrocząsteczek obecnych w komórkach,
macierzy zewnątrzkomórkowej i płynów ustrojowych;
B.W11. opisuje budowę lipidów i polisacharydów oraz ich funkcje w strukturach komórkowych i pozakomórkowych;
B.W12. charakteryzuje struktury I-, II-, III- oraz IV-rzędowe białek; zna modyfikacje potranslacyjne i funkcjonalne biał-
ka oraz ich znaczenie;
B.W13. zna funkcje nukleotydów w komórce, struktury I- i II-rzędową DNA i RNA oraz strukturę chromatyny;
B.W14. zna funkcje genomu, transkryptomu i proteomu człowieka oraz podstawowe metody stosowane w ich badaniu;
opisuje procesy replikacji, naprawy i rekombinacji DNA, transkrypcji i translacji oraz degradacji DNA, RNA
i białek; zna koncepcje regulacji ekspresji genów;
B.W15. opisuje podstawowe szlaki kataboliczne i anaboliczne, sposoby ich regulacji oraz wpływ czynników genetycz-
nych i środowiskowych;
B.W16. zna profile metaboliczne podstawowych narządów i układów;
B.W17. zna pojęcia: potencjał oksydacyjny organizmu i stres oksydacyjny;
B.W18. zna enzymy biorące udział w trawieniu, mechanizm wytwarzania kwasu solnego w żołądku, rolę żółci, przebieg
wchłaniania produktów trawienia oraz zaburzenia z nimi związane;
B.W19. zna konsekwencje niewłaściwego odżywiania, w tym długotrwałego głodowania, przyjmowania zbyt obfitych
posiłków oraz stosowania niezbilansowanej diety;
B.W20. zna konsekwencje niedoboru witamin lub minerałów oraz ich nadmiaru w organizmie;
B.W21. zna sposoby komunikacji między komórkami, a także między komórką a macierzą zewnątrzkomórkową oraz
szlaki przekazywania sygnałów w komórce i przykłady zaburzeń w tych procesach prowadzące do rozwoju no-
wotworów i innych chorób;
B.W22. zna procesy takie jak: cykl komórkowy, proliferacja, różnicowanie i starzenie się komórek, apoptoza i nekroza
oraz ich znaczenie dla funkcjonowania organizmu;
Dziennik Ustaw – 4 – Poz. 631
B.W23. zna w podstawowym zakresie problematykę komórek macierzystych i ich zastosowania w medycynie;
B.W24. zna podstawy pobudzenia i przewodzenia w układzie nerwowym oraz wyższe czynności nerwowe, a także fizjo-
logię mięśni prążkowanych i gładkich oraz funkcje krwi;
B.W25. zna czynność i mechanizmy regulacji wszystkich narządów i układów organizmu człowieka, w tym układu: krąże-
nia, oddechowego, pokarmowego, moczowego, i powłok skórnych oraz rozumie zależności istniejące między nimi;
B.W26. zna mechanizm działania hormonów oraz konsekwencje zaburzeń regulacji hormonalnej;
B.W27. zna przebieg i regulację funkcji rozrodczych u kobiet i mężczyzn;
B.W28. zna mechanizmy starzenia się organizmu;
B.W29. zna podstawowe ilościowe parametry opisujące wydolność poszczególnych układów i narządów, w tym: zakres
normy i czynniki demograficzne wpływające na wartość tych parametrów;
B.W30. zna związek między czynnikami zaburzającymi stan równowagi procesów biologicznych a zmianami fizjologicz-
nymi i patofizjologicznymi;
B.W31. zna podstawowe metody informatyczne i biostatystyczne wykorzystywane w medycynie, w tym medyczne bazy
danych, arkusze kalkulacyjne i podstawy grafiki komputerowej;
B.W32. zna podstawowe metody analizy statystycznej wykorzystywane w badaniach populacyjnych i diagnostycznych;
B.W33. zna możliwości współczesnej telemedycyny jako narzędzia wspomagania pracy lekarza;
B.W34. zna zasady prowadzenia badań naukowych, obserwacyjnych i doświadczalnych oraz badań in vitro służących
rozwojowi medycyny.
W zakresie umiejętności absolwent:
B.U1. wykorzystuje znajomość praw fizyki do wyjaśnienia wpływu czynników zewnętrznych, takich jak temperatura,
przyspieszenie, ciśnienie, pole elektromagnetyczne oraz promieniowanie jonizujące, na organizm i jego elementy;
B.U2. ocenia szkodliwość dawki promieniowania jonizującego i stosuje się do zasad ochrony radiologicznej;
B.U3. oblicza stężenia molowe i procentowe związków oraz stężenia substancji w roztworach izoosmotycznych, jedno-
i wieloskładnikowych;
B.U4. oblicza rozpuszczalność związków nieorganicznych, określa chemiczne podłoże rozpuszczalności związków
organicznych lub jej braku oraz praktyczne znaczenie dla dietetyki i terapii;
B.U5. określa pH roztworu i wpływ zmian pH na związki nieorganiczne i organiczne;
B.U6. przewiduje kierunek procesów biochemicznych w zależności od stanu energetycznego komórek;
B.U7. opisuje zmiany w funkcjonowaniu organizmu w sytuacji zaburzenia homeostazy, w szczególności określa jego
zintegrowaną odpowiedź na wysiłek fizyczny, ekspozycję na wysoką i niską temperaturę, utratę krwi lub wody,
nagłą pionizację, przejście od stanu snu do stanu czuwania;
B.U8. wykonuje proste testy czynnościowe oceniające organizm człowieka jako układ regulacji stabilnej (testy obciąże-
niowe, wysiłkowe); interpretuje dane liczbowe dotyczące podstawowych zmiennych fizjologicznych;
B.U9. posługuje się podstawowymi technikami laboratoryjnymi, takimi jak: analiza jakościowa, miareczkowanie, kolo-
rymetria, pehametria, chromatografia, elektroforeza białek i kwasów nukleinowych;
B.U10. obsługuje proste przyrządy pomiarowe oraz ocenia dokładność wykonywanych pomiarów;
B.U11. korzysta z baz danych, w tym internetowych, i wyszukuje potrzebną informację za pomocą dostępnych narzędzi;
B.U12. dobiera odpowiedni test statystyczny, przeprowadza podstawowe analizy statystyczne oraz posługuje się odpo-
wiednimi metodami przedstawiania wyników; interpretuje wyniki metaanalizy, a także przeprowadza analizę
prawdopodobieństwa przeżycia;
B.U13. wyjaśnia różnice między badaniami prospektywnymi i retrospektywnymi, randomizowanymi i kliniczno-kon-
trolnymi, opisami przypadków i badaniami eksperymentalnymi oraz szereguje je według wiarygodności i jakości
dowodów naukowych;
B.U14. planuje i wykonuje proste badanie naukowe oraz interpretuje jego wyniki i wyciąga wnioski.
C. NAUKI PRZEDKLINICZNE (np. genetyka, mikrobiologia, immunologia, patologia, farmakologia z toksykologią)
W zakresie wiedzy absolwent:
C.W1. zna podstawowe pojęcia z zakresu genetyki;
C.W2. opisuje zjawiska sprzężenia i współdziałania genów;
C.W3. opisuje prawidłowy kariotyp człowieka oraz różne typy determinacji płci;
Dziennik Ustaw – 5 – Poz. 631
C.W4. opisuje budowę chromosomów oraz molekularne podłoże mutagenezy;
C.W5. zna zasady dziedziczenia różnej liczby cech, dziedziczenia cech ilościowych, niezależnego dziedziczenia cech
oraz dziedziczenia pozajądrowej informacji genetycznej;
C.W6. zna uwarunkowania genetyczne grup krwi człowieka oraz konfliktu serologicznego w układzie Rh;
C.W7. opisuje aberracje autosomów i heterosomów będące przyczyną chorób, w tym nowotworów onkogenezy;
C.W8. zna czynniki wpływające na pierwotną i wtórną równowagę genetyczną populacji;
C.W9. zna podstawy diagnostyki mutacji genowych i chromosomowych odpowiedzialnych za choroby dziedziczne oraz
nabyte, w tym nowotworowe;
C.W10. określa korzyści i zagrożenia wynikające z obecności w ekosystemie organizmów modyfikowanych genetycznie
(GMO);
C.W11. zna genetyczne mechanizmy nabywania lekooporności przez drobnoustroje i komórki nowotworowe;
C.W12. klasyfikuje drobnoustroje, z uwzględnieniem chorobotwórczych i obecnych we florze fizjologicznej;
C.W13. zna epidemiologię zarażeń wirusami, bakteriami oraz zakażeń grzybami i pasożytami, z uwzględnieniem geogra-
ficznego zasięgu ich występowania;
C.W14. zna wpływ abiotycznych i biotycznych (wirusy, bakterie) czynników środowiska na organizm człowieka i popu-
lację ludzi oraz drogi ich wnikania do organizmu człowieka; opisuje konsekwencje narażenia organizmu czło-
wieka na różne czynniki chemiczne i biologiczne oraz zasady profilaktyki;
C.W15. zna inwazyjne dla człowieka formy lub stadia rozwojowe wybranych pasożytniczych grzybów, pierwotniaków,
helmintów i stawonogów, z uwzględnieniem geograficznego zasięgu ich występowania;
C.W16. omawia zasadę funkcjonowania układu pasożyt – żywiciel oraz zna podstawowe objawy chorobowe wywoływa-
ne przez pasożyty;
C.W17. zna objawy zakażeń jatrogennych, drogi ich rozprzestrzeniania się oraz patogeny wywołujące zmiany w poszcze-
gólnych narządach;
C.W18. zna i rozumie podstawy diagnostyki mikrobiologicznej i parazytologicznej;
C.W19. zna podstawy dezynfekcji, sterylizacji i postępowania aseptycznego;
C.W20. zna podstawy rozwoju oraz mechanizmy działania układu odpornościowego, w tym swoiste i nieswoiste mecha-
nizmy odporności humoralnej i komórkowej;
C.W21. opisuje główny układ zgodności tkankowej;
C.W22. zna typy reakcji nadwrażliwości, rodzaje niedoborów odporności oraz podstawy immunomodulacji;
C.W23. zna zagadnienia z zakresu immunologii nowotworów;
C.W24. określa genetyczne podstawy doboru dawcy i biorcy oraz podstawy immunologii transplantacyjnej;
C.W25. zna nazewnictwo patomorfologiczne;
C.W26. zna podstawowe mechanizmy uszkodzenia komórek i tkanek;
C.W27. określa przebieg kliniczny zapaleń swoistych i nieswoistych oraz opisuje procesy regeneracji tkanek i narządów;
C.W28. zna definicję i patofizjologię wstrząsu, ze szczególnym uwzględnieniem różnicowania przyczyn wstrząsu oraz
niewydolności wielonarządowej;
C.W29. zna etiologię zaburzeń hemodynamicznych, zmian wstecznych i zmian postępowych;
C.W30. zna zagadnienia z zakresu szczegółowej patologii narządowej, obrazy makro- i mikroskopowe oraz przebieg
kliniczny zmian patomorfologicznych w poszczególnych narządach;
C.W31. opisuje konsekwencje rozwijających się zmian patologicznych dla sąsiadujących topograficznie narządów;
C.W32. wymienia czynniki chorobotwórcze zewnętrzne i wewnętrzne, modyfikowalne i niemodyfikowalne;
C.W33. wymienia postacie kliniczne najczęstszych chorób poszczególnych układów i narządów, chorób metabolicznych
oraz zaburzeń gospodarki wodno-elektrolitowej i kwasowo-zasadowej;
C.W34. charakteryzuje poszczególne grupy środków leczniczych;
C.W35. zna główne mechanizmy działania leków oraz ich przemiany w ustroju zależne od wieku;
C.W36. określa wpływ procesów chorobowych na metabolizm i eliminację leków;
C.W37. zna podstawowe zasady farmakoterapii;
C.W38. zna ważniejsze działania niepożądane leków, w tym wynikające z ich interakcji;
C.W39. rozumie problem lekooporności, w tym lekooporności wielolekowej;
C.W40. zna wskazania do badań genetycznych przeprowadzanych w celu indywidualizacji farmakoterapii;
Dziennik Ustaw – 6 – Poz. 631
C.W41. zna podstawowe kierunki rozwoju terapii, w szczególności możliwości terapii komórkowej oraz terapii genowej
i celowanej w określonych chorobach;
C.W42. zna podstawowe pojęcia z zakresu toksykologii ogólnej;
C.W43. zna grupy leków, których nadużywanie może prowadzić do zatruć;
C.W44. zna objawy najczęściej występujących ostrych zatruć, w tym alkoholami, narkotykami i innymi substancjami
psychoaktywnymi, metalami ciężkimi oraz wybranymi grupami leków;
C.W45. zna podstawowe zasady postępowania diagnostycznego w zatruciach.
W zakresie umiejętności absolwent:
C.U1. analizuje krzyżówki genetyczne oraz rodowody cech i chorób człowieka, a także ocenia ryzyko urodzenia się
dziecka z aberracjami chromosomowymi;
C.U2. identyfikuje wskazania do wykonania badań prenatalnych;
C.U3. podejmuje decyzję o potrzebie wykonania badań cytogenetycznych i molekularnych;
C.U4. wykonuje pomiary morfometryczne, analizuje morfogram i zapisuje kariotypy chorób;
C.U5. szacuje ryzyko ujawnienia się danej choroby u potomstwa w oparciu o predyspozycje rodzinne i wpływ czynni-
ków środowiskowych;
C.U6. ocenia zagrożenia środowiskowe oraz posługuje się podstawowymi metodami pozwalającymi na wykrycie obec-
ności czynników szkodliwych (biologicznych i chemicznych) w biosferze;
C.U7. rozpoznaje najczęściej spotykane pasożyty człowieka na podstawie ich budowy, cykli życiowych oraz objawów
chorobowych;
C.U8. posługuje się reakcją antygen przeciwciało w aktualnych modyfikacjach i technikach dla diagnostyki chorób
zakaźnych, alergicznych, autoimmunizacyjnych, chorób krwi i nowotworowych;
C.U9. przygotowuje preparat i rozpoznaje patogeny pod mikroskopem;
C.U10. interpretuje wyniki badań mikrobiologicznych;
C.U11. powiązuje obrazy uszkodzeń tkankowych i narządowych z objawami klinicznymi choroby, wywiadem i wynika-
mi oznaczeń laboratoryjnych;
C.U12. analizuje zjawiska odczynowe, obronne i przystosowawcze oraz zaburzenia regulacji wywoływane przez czynnik
etiologiczny;
C.U13. wykonuje proste obliczenia farmakokinetyczne;
C.U14. dobiera leki w odpowiednich dawkach w celu korygowania zjawisk patologicznych w ustroju i w poszczegól-
nych narządach;
C.U15. projektuje schemat racjonalnej chemioterapii zakażeń, empirycznej i celowanej;
C.U16. poprawnie przygotowuje zapisy wszystkich form recepturowych substancji leczniczych;
C.U17. posługuje się informatorami farmaceutycznymi i bazami danych o produktach leczniczych;
C.U18. szacuje niebezpieczeństwo toksykologiczne w określonych grupach wiekowych oraz w stanach niewydolności
wątroby i nerek, a także zapobiega zatruciom lekami;
C.U19. interpretuje wyniki badań toksykologicznych.
D. NAUKI BEHAWIORALNE I SPOŁECZNE Z ELEMENTAMI PROFESJONALIZMU (np. socjologia medycyny,
psychologia lekarska, etyka lekarska, historia medycyny, elementy profesjonalizmu, język angielski)
W zakresie wiedzy absolwent:
D.W1. zna aktualny stan wiedzy na temat społecznego wymiaru zdrowia i choroby, wpływu środowiska społecznego
(rodziny, sieci relacji społecznych) i nierówności społecznych na stan zdrowia oraz społeczno-kulturowych róż-
nic i roli stresu społecznego w zachowaniach zdrowotnych i autodestrukcyjnych;
D.W2. zna formy przemocy, modele wyjaśniające przemoc w rodzinie i w instytucjach, społeczne uwarunkowania róż-
nych form przemocy oraz rolę lekarza w jej rozpoznawaniu;
D.W3. rozumie znaczenie zdrowia, choroby, niepełnosprawności i starości w relacji do postaw społecznych, konse-
kwencje społeczne choroby i niepełnosprawności oraz bariery społeczno-kulturowe oraz zna aktualną koncepcję
jakości życia uwarunkowaną stanem zdrowia;
D.W4. rozumie znaczenie komunikacji werbalnej i niewerbalnej w procesie komunikowania się z pacjentami oraz poję-
cie zaufania w interakcji z pacjentem;
Dziennik Ustaw – 7 – Poz. 631
D.W5. rozumie psychospołeczne konsekwencje hospitalizacji i choroby przewlekłej;
D.W6. rozumie funkcjonowanie instytucji medycznych oraz społeczną rolę lekarza;
D.W7. zna podstawowe psychologiczne mechanizmy funkcjonowania człowieka w zdrowiu i w chorobie;
D.W8. rozumie rolę rodziny w procesie leczenia;
D.W9. zna problematykę adaptacji do choroby jako sytuacji trudnej, etapów przystosowania do zagrażających wydarzeń
i potrzeb pacjentów, umierania i procesu żałoby rodziny;
D.W10. zna rolę stresu w etiopatogenezie i przebiegu chorób oraz rozpoznaje mechanizmy radzenia sobie ze stresem;
D.W11. zna mechanizmy oraz cele i sposoby leczenia uzależnień od substancji psychoaktywnych;
D.W12. zna zasady motywowania pacjentów do prozdrowotnych zachowań i informowania o niepomyślnym rokowa-
niu;
D.W13. zna i rozumie główne pojęcia, teorie, zasady i reguły etyczne służące jako ogólne ramy właściwego interpretowa-
nia i analizowania zagadnień moralno-medycznych;
D.W14. zna zasady altruizmu i odpowiedzialności klinicznej i ma świadomość zasad funkcjonowania zespołu terapeu-
tycznego;
D.W15. zna zasady pracy w grupie;
D.W16. rozumie kulturowe, etniczne i narodowe uwarunkowania zachowań ludzkich;
D.W17. zna historię początków medycyny, medycynę ludów pierwotnych oraz najdawniejszych cywilizacji, a także cha-
rakterystyczne cechy medycyny średniowiecznej;
D.W18. zna cechy medycyny nowożytnej i jej najważniejsze odkrycia;
D.W19. zna proces kształtowania się nowych dyscyplin medycznych oraz osiągnięcia czołowych przedstawicieli medy-
cyny polskiej i światowej;
D.W20. zna podstawy medycyny opartej na dowodach.
W zakresie umiejętności absolwent:
D.U1. uwzględnia w procesie postępowania terapeutycznego subiektywne potrzeby i oczekiwania pacjenta wynikające
z uwarunkowań społeczno-kulturowych;
D.U2. dostrzega oznaki zachowań antyzdrowotnych i autodestrukcyjnych i właściwie na nie reaguje;
D.U3. wybiera takie leczenie, które minimalizuje konsekwencje społeczne dla chorego;
D.U4. buduje atmosferę zaufania podczas całego procesu leczenia;
D.U5. przeprowadza rozmowę z pacjentem dorosłym, dzieckiem i rodziną z zastosowaniem techniki aktywnego słucha-
nia i wyrażania empatii, a także rozmawia z pacjentem o jego sytuacji życiowej;
D.U6. informuje pacjenta o celu, przebiegu i ewentualnym ryzyku proponowanych działań diagnostycznych lub tera-
peutycznych i uzyskuje jego świadomą zgodę;
D.U7. przekazuje pacjentowi i jego rodzinie informacje o niekorzystnym rokowaniu;
D.U8. udziela porady w kwestii przestrzegania zaleceń terapeutycznych i prozdrowotnego trybu życia;
D.U9. identyfikuje czynniki ryzyka wystąpienia przemocy, rozpoznaje przemoc i odpowiednio reaguje;
D.U10. stosuje w podstawowym stopniu psychologiczne interwencje motywujące i wspierające;
D.U11. komunikuje się ze współpracownikami zespołu, udzielając konstruktywnej informacji zwrotnej i wsparcia;
D.U12. przestrzega wzorców etycznych w działaniach zawodowych;
D.U13. posiada zdolność rozpoznawania etycznych wymiarów decyzji medycznych i odróżniania aspektów faktualnych
od normatywnych;
D.U14. przestrzega praw pacjenta, w tym: prawa do ochrony danych osobowych, prawa do intymności, prawa do infor-
macji o stanie zdrowia, prawa do wyrażenia świadomej zgody na leczenie lub odstąpienie od niego oraz prawa do
godnej śmierci;
D.U15. wykazuje odpowiedzialność za podnoszenie swoich kwalifikacji i przekazywanie wiedzy innym;
D.U16. rozpoznaje własne ograniczenia, dokonuje samooceny deficytów i potrzeb edukacyjnych, planuje własną aktyw-
ność edukacyjną;
D.U17. krytycznie analizuje piśmiennictwo medyczne, w tym w języku angielskim, oraz wyciąga wnioski w oparciu
o dostępną literaturę;
D.U18. porozumiewa się z pacjentem w jednym z języków obcych.
Dziennik Ustaw – 8 – Poz. 631
E. NAUKI KLINICZNE NIEZABIEGOWE (np. pediatria, choroby wewnętrzne, neurologia, geriatria, psychiatria,
dermatologia, onkologia, medycyna rodzinna, choroby zakaźne, rehabilitacja, diagnostyka laboratoryjna, farmakologia
kliniczna)
W zakresie wiedzy absolwent:
E.W1. zna uwarunkowania środowiskowe i epidemiologiczne najczęstszych chorób;
E.W2. zna zasady żywienia dzieci zdrowych i chorych, szczepień ochronnych i prowadzenia bilansu zdrowia dziecka;
E.W3. zna i rozumie przyczyny, objawy, zasady diagnozowania i postępowania terapeutycznego w przypadku najczęst-
szych chorób dzieci:
a) krzywicy, tężyczki, drgawek,
b) wad serca, zapalenia mięśnia sercowego, wsierdzia i osierdzia, kardiomiopatii, zaburzeń rytmu serca, niewy-
dolności serca, nadciśnienia tętniczego, omdleń,
c) ostrych i przewlekłych chorób górnych i dolnych dróg oddechowych, wad wrodzonych układu oddechowego,
gruźlicy, mukowiscydozy, astmy, alergicznego nieżytu nosa, pokrzywki, wstrząsu anafilaktycznego, obrzęku
naczynioworuchowego,
d) niedokrwistości, skaz krwotocznych, stanów niewydolności szpiku, chorób nowotworowych wieku dziecięce-
go, w tym guzów litych typowych dla wieku dziecięcego,
e) ostrych i przewlekłych bólów brzucha, wymiotów, biegunek, zaparć, krwawień z przewodu pokarmowego,
choroby wrzodowej, nieswoistych chorób jelit, chorób trzustki, cholestaz i chorób wątroby oraz innych chorób
nabytych i wad wrodzonych przewodu pokarmowego,
f) zakażeń układu moczowego, wad wrodzonych układu moczowego, zespołu nerczycowego, kamicy nerkowej,
ostrej i przewlekłej niewydolności nerek, ostrych i przewlekłych zapaleń nerek, chorób układowych nerek,
zaburzeń oddawania moczu, choroby refluksowej pęcherzowo-moczowodowej,
g) zaburzeń wzrastania, chorób tarczycy i przytarczyc, chorób nadnerczy, cukrzycy, otyłości, zaburzeń dojrzewa-
nia i funkcji gonad,
h) mózgowego porażenia dziecięcego, zapaleń mózgu i opon mózgowo-rdzeniowych, padaczki,
i) najczęstszych chorób zakaźnych wieku dziecięcego,
j) zespołów genetycznych,
k) chorób tkanki łącznej, gorączki reumatycznej, młodzieńczego zapalenia stawów, tocznia układowego, zapale-
nia skórno-mięśniowego;
E.W4. zna zagadnienia: dziecka maltretowanego i wykorzystywania seksualnego, upośledzenia umysłowego, zaburzeń
zachowania: psychoz, uzależnień, zaburzeń odżywiania i wydalania u dzieci;
E.W5. zna podstawowe sposoby diagnostyki i terapii płodu;
E.W6. zna najczęściej występujące stany zagrożenia życia u dzieci oraz zasady postępowania w tych stanach;
E.W7. zna i rozumie przyczyny, objawy, zasady diagnozowania i postępowania terapeutycznego w odniesieniu do naj-
częstszych chorób wewnętrznych występujących u osób dorosłych oraz ich powikłań:
a) chorób układu krążenia, w tym: choroby niedokrwiennej serca, wad serca, chorób wsierdzia, mięśnia serca,
osierdzia, niewydolności serca (ostrej i przewlekłej), chorób naczyń tętniczych i żylnych, nadciśnienia tętni-
czego: pierwotnego i wtórnego, nadciśnienia płucnego,
b) chorób układu oddechowego, w tym: chorób dróg oddechowych, przewlekłej obturacyjnej choroby płuc, ast-
my oskrzelowej, rozstrzenia oskrzeli, mukowiscydozy, zakażeń układu oddechowego, chorób śródmiąższo-
wych płuc, opłucnej, śródpiersia, obturacyjnego i centralnego bezdechu sennego, niewydolności oddechowej
(ostrej i przewlekłej), nowotworów układu oddechowego,
c) chorób układu pokarmowego, w tym chorób: jamy ustnej, przełyku, żołądka i dwunastnicy, jelit, trzustki, wą-
troby, dróg żółciowych i pęcherzyka żółciowego,
d) chorób układu wydzielania wewnętrznego, w tym chorób: podwzgórza i przysadki, tarczycy, przytarczyc,
kory i rdzenia nadnerczy, jajników i jąder, a także guzów neuroendokrynnych, zespołów wielogruczołowych,
różnych typów cukrzycy i zespołu metabolicznego: hipoglikemii, otyłości, dyslipidemii,
e) chorób nerek i dróg moczowych, w tym: ostrych i przewlekłych niewydolności nerek, chorób kłębuszków
nerkowych i śródmiąższowych nerek, torbieli nerek, kamicy nerkowej, zakażeń układu moczowego, nowo-
tworów układu moczowego, w szczególności raka pęcherza moczowego i raka nerki,
f) chorób układu krwiotwórczego, w tym: aplazji szpiku, niedokrwistości, granulocytopenii i agranulocytozy, mało-
płytkowości, białaczek ostrych, nowotworów mieloproliferacyjnych i mielodysplastyczno-mieloproliferacyjnych,
zespołów mielodysplastycznych, nowotworów z dojrzałych limfocytów B i T, skaz krwotocznych, trombofilii,
stanów bezpośredniego zagrożenia życia w hematologii, zaburzeń krwi w chorobach innych narządów;
Dziennik Ustaw – 9 – Poz. 631
g) chorób reumatycznych, w tym: chorób układowych tkanki łącznej, układowych zapaleń naczyń, zapaleń sta-
wów z zajęciem kręgosłupa, chorób metabolicznych kości, w szczególności osteoporozy i choroby zwyrodnie-
niowej stawów, dny moczanowej,
h) chorób alergicznych, w tym: anafilaksji i wstrząsu anafilaktycznego oraz obrzęku naczynioruchowego,
i) zaburzeń wodno-elektrolitowych i kwasowo-zasadowych: stanów odwodnienia, stanów przewodnienia, zabu-
rzeń gospodarki elektrolitowej, kwasicy i zasadowicy;
E.W8. zna i rozumie przebieg oraz objawy procesu starzenia się, a także zasady całościowej oceny geriatrycznej i opieki
interdyscyplinarnej w odniesieniu do pacjenta w podeszłym wieku;
E.W9. rozumie przyczyny i zna podstawowe odrębności w najczęstszych chorobach występujących u osób starszych
oraz zasady postępowania w podstawowych zespołach geriatrycznych;
E.W10. zna i rozumie podstawowe zasady farmakoterapii chorób ludzi w podeszłym wieku;
E.W11. zna i rozumie zagrożenia związane z hospitalizacją ludzi w podeszłym wieku;
E.W12. zna i rozumie podstawowe zasady organizacji opieki nad osobą starszą i obciążenia opiekuna osoby starszej;
E.W13. zna i rozróżnia podstawowe zespoły objawów neurologicznych;
E.W14. zna i rozumie przyczyny, objawy, zasady diagnozowania i postępowania terapeutycznego w najczęstszych choro-
bach układu nerwowego, w tym:
a) bólach głowy: migrenie, napięciowym bólu głowy i zespołach bólów głowy oraz neuralgii nerwu V,
b) chorobach naczyniowych mózgu, w szczególności udarze mózgu,
c) padaczce,
d) zakażeniach układu nerwowego, w szczególności zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych, boreliozie,
opryszczkowym zapaleniu mózgu, chorobach neurotransmisyjnych,
e) otępieniach, w szczególności chorobie Alzheimera, otępieniu czołowym, otępieniu naczyniopochodnym i in-
nych zespołach otępiennych,
f) chorobach jąder podstawy, w szczególności chorobie Parkinsona,
g) chorobach demielinizacyjnych, w szczególności stwardnieniu rozsianym,
h) chorobach układu nerwowo-mięśniowego, w szczególności stwardnieniu bocznym zanikowym i rwie kulszo-
wej,
i) urazach czaszkowo-mózgowych, w szczególności wstrząśnieniu mózgu;
E.W15. zna podstawowe koncepcje patogenezy zaburzeń psychicznych;
E.W16. zna symptomatologię ogólną zaburzeń psychicznych oraz zasady ich klasyfikacji według głównych systemów
klasyfikacyjnych;
E.W17. zna objawy, zasady diagnozowania i postępowania terapeutycznego w najczęstszych chorobach psychicznych,
w tym:
a) schizofrenii,
b) zaburzeniach afektywnych i adaptacyjnych,
c) zaburzeniach odżywiania,
d) zaburzeniach związanych z przyjmowaniem substancji psychoaktywnych;
E.W18. zna zasady diagnostyki i postępowania w stanach nagłych psychiatrii;
E.W19. zna specyfikę zaburzeń psychicznych i ich leczenia u dzieci, młodzieży oraz w okresie starości;
E.W20. zna objawy zaburzeń psychicznych w przebiegu chorób somatycznych, ich wpływ na przebieg choroby podsta-
wowej i rokowanie oraz zasady ich leczenia;
E.W21. posiada wiedzę na temat seksualności człowieka i podstawowych zaburzeń z nią związanych;
E.W22. zna przepisy dotyczące ochrony zdrowia psychicznego, ze szczególnym uwzględnieniem zasad przyjęcia do szpi-
tala psychiatrycznego;
E.W23. zna uwarunkowania środowiskowe i epidemiologiczne najczęstszych nowotworów człowieka;
E.W24. zna podstawy wczesnej wykrywalności nowotworów i zasady badań przesiewowych w onkologii;
E.W25. zna możliwości współczesnej terapii nowotworów (z uwzględnieniem terapii wielomodalnej), perspektywy tera-
pii komórkowych i genowych oraz ich niepożądane skutki;
E.W26. zna zasady terapii skojarzonych w onkologii, algorytmy postępowania diagnostyczno-leczniczego w najczęściej
występujących nowotworach człowieka;
Dziennik Ustaw – 10 – Poz. 631
E.W27. zna i rozumie przyczyny, objawy, zasady diagnozowania i postępowania terapeutycznego w najczęstszych prob-
lemach medycyny paliatywnej, w tym:
a) leczeniu objawowym najczęstszych objawów somatycznych,
b) postępowaniu w wyniszczeniu nowotworowym oraz profilaktyce i leczeniu odleżyn,
c) najczęstszych stanach nagłych w medycynie paliatywnej;
E.W28. zna zasady postępowania paliatywnego z pacjentem w stanie terminalnym;
E.W29. zna zasady leczenia bólu, w tym bólu nowotworowego i przewlekłego;
E.W30. zna i rozumie pojęcie kalectwa, inwalidztwa i niepełnosprawności;
E.W31. zna rolę i metody stosowane w rehabilitacji medycznej;
E.W32. zna i rozumie przyczyny, objawy, zasady diagnozowania i postępowania terapeutycznego oraz profilaktycznego
w najczęstszych chorobach bakteryjnych, wirusowych, pasożytniczych i grzybicach, w tym zakażeniach pneu-
mokokowych, wirusowym zapaleniu wątroby, nabytym niedoborze odporności AIDS, sepsie i zakażeniach szpi-
talnych;
E.W33. zna podstawowe cechy, uwarunkowania środowiskowe i epidemiologiczne najczęstszych chorób skóry człowieka;
E.W34. zna i rozumie przyczyny, objawy, zasady diagnozowania i postępowania terapeutycznego w najczęstszych choro-
bach przenoszonych drogą płciową;
E.W35. zna i rozumie przyczyny, objawy, zasady diagnozowania i postępowania terapeutycznego w najczęstszych choro-
bach dziedzicznych;
E.W36. zna i rozumie przyczyny, objawy, zasady diagnozowania i postępowania terapeutycznego w najczęstszych choro-
bach i specyficznych problemach w praktyce lekarza rodzinnego;
E.W37. zna rodzaje materiałów biologicznych wykorzystywanych w diagnostyce laboratoryjnej oraz zasady pobierania
materiału do badań;
E.W38. zna podstawy teoretyczne i praktyczne diagnostyki laboratoryjnej;
E.W39. zna i rozumie możliwości i ograniczenia badań laboratoryjnych w stanach nagłych;
E.W40. wymienia wskazania do wdrożenia terapii monitorowanej;
E.W41. definiuje podstawowe pojęcia farmakoekonomiczne.
W zakresie umiejętności absolwent:
E.U1. przeprowadza wywiad lekarski z pacjentem dorosłym;
E.U2. przeprowadza wywiad lekarski z dzieckiem i jego rodziną;
E.U3. przeprowadza pełne i ukierunkowane badanie fizykalne pacjenta dorosłego;
E.U4. przeprowadza badanie fizykalne dziecka w każdym wieku;
E.U5. przeprowadza badanie psychiatryczne;
E.U6. przeprowadza orientacyjne badanie słuchu i pola widzenia oraz badanie otoskopowe;
E.U7. ocenia stan ogólny, stan przytomności i świadomości pacjenta;
E.U8. ocenia stan noworodka w skali Apgar oraz ocenia jego dojrzałość, bada odruchy noworodkowe;
E.U9. zestawia pomiary antropometryczne i ciśnienia krwi z danymi na siatkach centylowych;
E.U10. ocenia stopień zaawansowania dojrzewania płciowego;
E.U11. przeprowadza badania bilansowe;
E.U12. przeprowadza diagnostykę różnicową najczęstszych chorób osób dorosłych i dzieci;
E.U13. ocenia i opisuje stan somatyczny i psychiczny pacjenta;
E.U14. rozpoznaje stany bezpośredniego zagrożenia życia;
E.U15. rozpoznaje stan po spożyciu alkoholu, narkotyków i innych używek;
E.U16. planuje postępowanie diagnostyczne, terapeutyczne i profilaktyczne;
E.U17. przeprowadza analizę ewentualnych działań niepożądanych poszczególnych leków oraz interakcji między nimi;
E.U18. proponuje indywidualizację obowiązujących wytycznych terapeutycznych oraz inne metody leczenia wobec nie-
skuteczności albo przeciwwskazań do terapii standardowej;
E.U19. rozpoznaje objawy lekozależności i proponuje postępowanie lecznicze;
E.U20. kwalifikuje pacjenta do leczenia domowego i szpitalnego;
E.U21. definiuje stany, w których czas dalszego trwania życia, stan funkcjonalny lub preferencje chorego ograniczają
postępowanie zgodne z określonymi dla danej choroby wytycznymi;
Dziennik Ustaw – 11 – Poz. 631
E.U22. dokonuje oceny funkcjonalnej pacjenta niepełnosprawnego;
E.U23. proponuje program rehabilitacji w najczęstszych chorobach;
E.U24. interpretuje badania laboratoryjne i identyfikuje przyczyny odchyleń;
E.U25. stosuje leczenie żywieniowe (z uwzględnieniem żywienia dojelitowego i pozajelitowego);
E.U26. planuje postępowanie w przypadku ekspozycji na zakażenie przenoszone drogą krwi;
E.U27. kwalifikuje pacjenta do szczepień;
E.U28. pobiera materiał do badań wykorzystywanych w diagnostyce laboratoryjnej;
E.U29. wykonuje podstawowe procedury i zabiegi lekarskie, w tym:
a) pomiar temperatury ciała, pomiar tętna, nieinwazyjny pomiar ciśnienia tętniczego,
b) monitorowanie parametrów życiowych przy pomocy kardiomonitora, pulsoksymetrię,
c) badanie spirometryczne, leczenie tlenem, wentylację wspomaganą i zastępczą,
d) wprowadzenie rurki ustno-gardłowej,
e) wstrzyknięcia dożylne, domięśniowe i podskórne, kaniulację żył obwodowych, pobieranie obwodowej krwi
żylnej, pobieranie posiewów krwi, pobieranie krwi tętniczej, pobieranie arterializowanej krwi włośniczkowej,
f) pobieranie wymazów z nosa, gardła i skóry, nakłucie jamy opłucnowej,
g) cewnikowanie pęcherza moczowego u kobiet i mężczyzn, zgłębnikowanie żołądka, płukanie żołądka, enemę,
h) standardowy elektrokardiogram spoczynkowy wraz z interpretacją, kardiowersję elektryczną i defibrylację
serca,
i) proste testy paskowe i pomiar stężenia glukozy we krwi;
E.U30. asystuje przy przeprowadzaniu następujących procedur i zabiegów lekarskich:
a) przetaczaniu preparatów krwi i krwiopochodnych,
b) drenażu jamy opłucnowej,
c) nakłuciu worka osierdziowego,
d) nakłuciu jamy otrzewnowej,
e) nakłuciu lędźwiowym,
f) biopsji cienkoigłowej,
g) testach naskórkowych,
h) próbach śródskórnych i skaryfikacyjnych
oraz interpretuje ich wyniki;
E.U31. interpretuje charakterystyki farmaceutyczne produktów leczniczych oraz krytycznie ocenia materiały reklamowe
dotyczące leków;
E.U32. planuje konsultacje specjalistyczne;
E.U33. wdraża podstawowe postępowanie lecznicze w ostrych zatruciach;
E.U34. monitoruje stan chorego zatrutego substancjami chemicznymi lub lekami;
E.U35. ocenia odleżyny i stosuje odpowiednie opatrunki;
E.U36. postępuje właściwie w przypadku urazów (zakłada opatrunek lub unieruchomienie, zaopatruje i zszywa ranę);
E.U37. rozpoznaje agonię pacjenta i stwierdza jego zgon;
E.U38. prowadzi dokumentację medyczną pacjenta.
F. NAUKI KLINICZNE ZABIEGOWE (np. anestezjologia i intensywna terapia, chirurgia ogólna, ortopedia z traumato-
logią, medycyna ratunkowa, chirurgia onkologiczna, ginekologia i położnictwo, urologia, otorynolaryngologia, okulisty-
ka, neurochirurgia, transplantologia, diagnostyka obrazowa)
W zakresie wiedzy absolwent:
F.W1. zna i rozumie przyczyny, objawy, zasady diagnozowania oraz postępowania terapeutycznego w odniesieniu do
najczęstszych chorób wymagających interwencji chirurgicznej, z uwzględnieniem odrębności wieku dziecięcego,
w tym w szczególności:
a) ostrych i przewlekłych chorób jamy brzusznej,
b) chorób klatki piersiowej,
c) chorób kończyn i głowy,
d) złamań kości i urazów narządów;
Dziennik Ustaw – 12 – Poz. 631
F.W2. zna wybrane zagadnienia z zakresu chirurgii dziecięcej, w tym traumatologii i otorynolaryngologii, wady i cho-
roby nabyte będące wskazaniem do leczenia chirurgicznego u dzieci;
F.W3. zna zasady kwalifikacji i wykonywania oraz najczęstsze powikłania podstawowych zabiegów operacyjnych i in-
wazyjnych procedur diagnostyczno-leczniczych;
F.W4. zna zasady bezpieczeństwa okołooperacyjnego, przygotowania pacjenta do operacji, wykonania znieczulenia
ogólnego i miejscowego oraz kontrolowanej sedacji;
F.W5. zna leczenie pooperacyjne z terapią przeciwbólową i monitorowaniem pooperacyjnym;
F.W6. zna wskazania i zasady stosowania intensywnej terapii;
F.W7. zna aktualne wytyczne resuscytacji krążeniowo-oddechowej noworodków, dzieci i dorosłych;
F.W8. zna zasady funkcjonowania zintegrowanego systemu państwowego ratownictwa medycznego;
F.W9. zna funkcje rozrodcze kobiety, zaburzenia z nimi związane oraz postępowanie diagnostyczne i terapeutyczne
dotyczące w szczególności:
a) cyklu miesiączkowego i jego zaburzeń,
b) ciąży,
c) porodu fizjologicznego i patologicznego oraz połogu,
d) zapaleń i nowotworów w obrębie narządów płciowych,
e) regulacji urodzeń,
f) menopauzy,
g) podstawowych metod diagnostyki i zabiegów ginekologicznych;
F.W10. zna problematykę współcześnie wykorzystywanych badań obrazowych, w szczególności:
a) symptomatologię radiologiczną podstawowych chorób,
b) metody instrumentalne i techniki obrazowe wykorzystywane do wykonywania zabiegów leczniczych,
c) wskazania, przeciwwskazania i przygotowanie pacjentów do poszczególnych rodzajów badań obrazowych
oraz przeciwwskazania do stosowania środków kontrastujących;
F.W11. zna choroby narządu wzroku, w szczególności:
a) zna i wyjaśnia przyczyny, objawy, zasady diagnozowania oraz postępowania terapeutycznego w najczęstszych
chorobach okulistycznych,
b) zna okulistyczne powikłania chorób ogólnoustrojowych wraz z ich okulistyczną symptomatologią oraz pra-
widłowe metody postępowania w tych przypadkach,
c) postępowanie chirurgiczne w poszczególnych chorobach oka,
d) zna podstawowe grupy leków stosowanych w okulistyce, ich działania niepożądane i interakcje,
e) zna grupy leków stosowanych ogólnie, z którymi wiążą się powikłania i przeciwwskazania okulistyczne oraz
wyjaśnia ich mechanizm;
F.W12. zna zagadnienia z zakresu laryngologii, foniatrii i audiologii, w tym:
a) przyczyny, przebieg kliniczny, metody leczenia, powikłania oraz rokowanie w chorobach ucha, nosa, zatok
przynosowych, jamy ustnej, gardła i krtani u osób dorosłych,
b) choroby nerwu twarzowego i wybranych struktur szyi,
c) zasady postępowania diagnostycznego i terapeutycznego w urazach mechanicznych ucha, nosa, krtani i przełyku,
d) zasady postępowania w stanach nagłych w otorynolaryngologii, w szczególności w duszności krtaniowej,
e) zasady postępowania diagnostycznego i terapeutycznego w zaburzeniach słuchu, głosu oraz mowy,
f) zasady postępowania diagnostycznego i terapeutycznego w nowotworach głowy i szyi;
F.W13. zna i rozumie przyczyny, objawy, zasady diagnozowania i postępowania terapeutycznego w przypadku najczęst-
szych chorób ośrodkowego układu nerwowego w zakresie:
a) obrzęku mózgu i jego następstw, ze szczególnym uwzględnieniem stanów nagłych,
b) innych postaci ciasnoty wewnątrzczaszkowej z ich następstwami,
c) urazów czaszkowo-mózgowych,
d) wad naczyniowych centralnego systemu nerwowego,
e) guzów nowotworowych centralnego systemu nerwowego,
f) chorób kręgosłupa i rdzenia kręgowego;
F.W14. zna w podstawowym zakresie problematykę transplantologii zabiegowej, wskazania do przeszczepienia nieod-
wracalnie uszkodzonych narządów i tkanek oraz procedury z tym związane;
F.W15. zna zasady wysuwania podejrzenia oraz rozpoznawania śmierci mózgu.
Dziennik Ustaw – 13 – Poz. 631
W zakresie umiejętności absolwent:
F.U1. asystuje przy typowym zabiegu operacyjnym, przygotowuje pole operacyjne i znieczula miejscowo okolicę ope-
rowaną;
F.U2. posługuje się podstawowymi narzędziami chirurgicznymi;
F.U3. stosuje się do zasad aseptyki i antyseptyki;
F.U4. zaopatruje prostą ranę, zakłada i zmienia jałowy opatrunek chirurgiczny;
F.U5. zakłada wkłucie obwodowe;
F.U6. bada sutki, węzły chłonne, gruczoł tarczowy oraz jamę brzuszną w aspekcie ostrego brzucha, a także wykonuje
badanie palcem przez odbyt;
F.U7. ocenia wynik badania radiologicznego w zakresie najczęstszych typów złamań, szczególnie złamań kości dłu-
gich;
F.U8. wykonuje doraźne unieruchomienie kończyny, wybiera rodzaj unieruchomienia konieczny do zastosowania w ty-
powych sytuacjach klinicznych oraz kontroluje poprawność ukrwienia kończyny po założeniu opatrunku unieru-
chamiającego;
F.U9. zaopatruje krwawienie zewnętrzne;
F.U10. wykonuje podstawowe zabiegi resuscytacyjne z użyciem automatycznego defibrylatora zewnętrznego i inne
czynności ratunkowe oraz udziela pierwszej pomocy;
F.U11. działa zgodnie z aktualnym algorytmem zaawansowanych czynności resuscytacyjnych;
F.U12. monitoruje okres pooperacyjny w oparciu o podstawowe parametry życiowe;
F.U13. rozpoznaje objawy podmiotowe i przedmiotowe świadczące o nieprawidłowym przebiegu ciąży (nieprawidłowe
krwawienia, czynność skurczową macicy);
F.U14. interpretuje wyniki badania fizykalnego ciężarnej (ciśnienie tętnicze, czynność serca matki płodu) oraz wyniki
badań laboratoryjnych świadczących o patologiach ciąży;
F.U15. interpretuje zapis kardiotokografii (KTG);
F.U16. rozpoznaje rozpoczynający się poród oraz nieprawidłowy czas jego trwania;
F.U17. interpretuje objawy podmiotowe i przedmiotowe w czasie połogu;
F.U18. ustala zalecenia, wskazania i przeciwwskazania dotyczące stosowania metod antykoncepcji;
F.U19. przeprowadza okulistyczne badanie przesiewowe;
F.U20. rozpoznaje stany okulistyczne wymagające natychmiastowej pomocy specjalistycznej i udziela wstępnej, kwali-
fikowanej pomocy w przypadkach urazów fizycznych i chemicznych oka;
F.U21. ocenia stan chorego nieprzytomnego zgodnie z obowiązującymi międzynarodowymi skalami punktowymi;
F.U22. rozpoznaje objawy narastającego ciśnienia śródczaszkowego;
F.U23. ocenia wskazania do wykonania punkcji nadłonowej i uczestniczy w jej wykonaniu;
F.U24. asystuje przy typowych procedurach urologicznych (endoskopii diagnostycznej i terapeutycznej układu moczo-
wego, litotrypsji, punkcji prostaty);
F.U25. wykonuje podstawowe badanie laryngologiczne w zakresie ucha, nosa, gardła i krtani;
F.U26. przeprowadza orientacyjne badanie słuchu.
G. PRAWNE I ORGANIZACYJNE ASPEKTY MEDYCYNY (np. higiena, epidemiologia, zdrowie publiczne, prawo
medyczne, medycyna sądowa)
W zakresie wiedzy absolwent:
G.W1. zna metody oceny stanu zdrowia jednostki i populacji, różne systemy klasyfikacji chorób i procedur medycz-
nych;
G.W2. zna sposoby identyfikacji i badania czynników ryzyka, wady i zalety różnego typu badań epidemiologicznych
oraz miary świadczące o obecności zależności przyczynowo-skutkowej;
G.W3. zna epidemiologię chorób zakaźnych i przewlekłych, sposoby zapobiegania ich występowaniu na różnych eta-
pach naturalnej historii choroby oraz rolę nadzoru epidemiologicznego;
G.W4. zna pojęcie zdrowia publicznego, jego cele, zadania, a także strukturę i organizację systemu ochrony zdrowia
na poziomie krajowym i globalnym oraz wpływ uwarunkowań ekonomicznych na możliwości ochrony zdro-
wia;
Dziennik Ustaw – 14 – Poz. 631
G.W5. zna zasady promocji zdrowia, jej zadania oraz główne kierunki działania, ze szczególnym uwzględnieniem zna-
jomości roli elementów zdrowego stylu życia;
G.W6. zna regulacje prawne dotyczące udzielania świadczeń zdrowotnych, praw pacjenta, podstaw wykonywania zawo-
du lekarza i funkcjonowania samorządu lekarskiego;
G.W7. zna podstawowe regulacje dotyczące organizacji i finansowania służby zdrowia, powszechnego ubezpieczenia
zdrowotnego oraz zasady organizacji przedsiębiorstw podmiotu leczniczego;
G.W8. zna obowiązki prawne lekarza w zakresie stwierdzenia zgonu;
G.W9. zna regulacje dotyczące eksperymentu medycznego oraz prowadzenia innych badań medycznych;
G.W10. zna regulacje prawne dotyczące przeszczepów, sztucznej prokreacji, aborcji, zabiegów estetycznych, leczenia
paliatywnego, chorób psychicznych;
G.W11. zna zasady prawa farmaceutycznego;
G.W12. zna zasady tajemnicy lekarskiej, prowadzenia dokumentacji medycznej, odpowiedzialności karnej, cywilnej i za-
wodowej lekarza;
G.W13. interpretuje miary częstości występowania chorób i niepełnosprawności, ocenia sytuację epidemiologiczną cho-
rób powszechnie występujących w kraju;
G.W14. zna i rozumie pojęcie śmierci gwałtownej i nagłego zgonu, a także różnicę między pojęciami urazu a obrażenia;
G.W15. zna podstawy prawne i zasady postępowania lekarza podczas oględzin zwłok na miejscu ich ujawnienia oraz są-
dowo-lekarskiego badania zwłok;
G.W16. zna zasady diagnostyki sądowo-lekarskiej i opiniowania w przypadkach dotyczących dzieciobójstwa i rekon-
strukcji okoliczności wypadku drogowego;
G.W17. zna zasady opiniowania sądowo-lekarskiego dotyczące: zdolności do udziału w czynnościach procesowych;
skutku biologicznego oraz uszczerbku na zdrowiu;
G.W18. zna pojęcie błędu medycznego, najczęstsze przyczyny błędów medycznych i zasady opiniowania w takich przy-
padkach;
G.W19. zna zasady pobierania materiału do badań toksykologicznych i hemogenetycznych.
W zakresie umiejętności absolwent:
G.U1. opisuje strukturę demograficzną ludności i na tej podstawie ocenia problemy zdrowotne populacji;
G.U2. zbiera informacje na temat obecności czynników ryzyka chorób zakaźnych i przewlekłych oraz planuje działania
profilaktyczne na różnym poziomie zapobiegania;
G.U3. wyjaśnia osobom korzystającym ze świadczeń medycznych ich podstawowe uprawnienia oraz podstawy prawne
udzielania tych świadczeń;
G.U4. stosuje w praktyce regulacje prawne dotyczące wydawania zaświadczeń lekarskich na potrzeby pacjentów, ich
rodzin oraz instytucji zewnętrznych;
G.U5. podczas badania dziecka rozpoznaje zachowania i objawy wskazujące na możliwość wystąpienia przemocy wo-
bec dziecka;
G.U6. stara się unikać popełnienia błędu medycznego we własnych działaniach;
G.U7. pobiera zgodnie z zasadami krew do badań toksykologicznych oraz zabezpiecza materiał do badań hemogene-
tycznych.
IV. ORGANIZACJA STUDIÓW
Proces kształcenia może być organizowany w formie kursów (przedmiotów) odpowiadających poszczególnym dyscypli-
nom nauk medycznych (np. anatomii, mikrobiologii, chirurgii czy okulistyce), kursów zintegrowanych, łączących dwie lub
więcej dyscyplin (np. choroby wewnętrzne i diagnostykę laboratoryjną, choroby zakaźne i mikrobiologię) oraz wielodyscy-
plinarnych modułów poświęconych określonym tematom (np. mechanizm i leczenie bólu, choroby autoimmunologiczne).
Modułowa konstrukcja programu kształcenia stwarza możliwość równomiernego obciążenia studentów przez przypisanie
modułom takiej samej, powtarzalnej wartości punktowej ECTS (np. 5, 6, 10).
W trakcie kształcenia w obszarze nauk klinicznych należy zapewnić studentom bezpośredni dostęp do pacjentów z choroba-
mi ujętymi w programie kształcenia, zarówno ostrymi, jak i przewlekłymi, w tym także pacjentów ambulatoryjnych.
Dziennik Ustaw – 15 – Poz. 631
1. MINIMALNA LICZBA GODZIN ZAJĘĆ ZORGANIZOWANYCH ORAZ PUNKTÓW ECTS
Grupy szczegółowych efektów kształcenia Godziny Punkty ECTS
A. Nauki morfologiczne 300 25
B. Naukowe podstawy medycyny 525 43
C. Nauki przedkliniczne 525 43
D. Nauki behawioralne i społeczne z elementami profesjonalizmu 240 12
E. Nauki kliniczne niezabiegowe 1060 65
F. Nauki kliniczne zabiegowe 900 50
G. Prawne i organizacyjne aspekty medycyny 100 6
Praktyczne nauczanie kliniczne (30 tygodni) + egzaminy 900 60
Praktyki wakacyjne 600 20
Razem
5150 324
Do dyspozycji uczelni pozostawia się 550 godzin zajęć (36 punktów ECTS), które mogą być realizowane jako zajęcia obo-
wiązkowe lub fakultatywne, uzupełniające wiedzę, umiejętności i kompetencje w grupach A–G szczegółowych efektów
kształcenia lub poza tymi grupami.
Zajęcia fakultatywne powinny stanowić nie mniej niż 5% wszystkich zajęć.
W grupie D szczegółowych efektów kształcenia nie więcej niż połowa godzin może być przeznaczona na nauczanie języka
angielskiego. Dodatkowe godziny zajęć z języka obcego (języków obcych) mogą mieścić się w ramach godzin własnych
uczelni, z tym że w przypadku gdy całkowita liczba godzin zajęć z języków obcych przekroczy 200, uczelnia musi zwięk-
szyć ogólną pulę godzin w programie kształcenia o tę nadwyżkę.
2. PRAKTYCZNE NAUCZANIE KLINICZNE NA VI ROKU STUDIÓW
Praktyczne nauczanie kliniczne na VI roku studiów obejmuje zajęcia w klinikach lub oddziałach szpitalnych z zakresu na-
stępujących specjalności, prowadzone przez wymienioną liczbę tygodni:
• 
choroby wewnętrzne – 8,
• pediatria – 4,
• chirurgia – 4,
• ginekologia i położnictwo – 2,
• psychiatria – 2,
• medycyna ratunkowa – 2,
• medycyna rodzinna – 2
oraz 6 tygodni w specjalności wybranej przez studenta.
W ramach praktycznego nauczania klinicznego są realizowane efekty kształcenia zawarte w grupach E i F.
3. PRAKTYKI WAKACYJNE
Praktyki wakacyjne powinny odbywać się w przedsiębiorstwach podmiotu leczniczego i powinny obejmować doskonalenie
umiejętności zawodowych.
Szczegółowy zakres praktyki Liczba tygodni
1 2
Opieka nad chorym 4
Lecznictwo otwarte (lekarz rodzinny) 3
Pomoc doraźna 1
Choroby wewnętrzne 4
Dziennik Ustaw – 16 – Poz. 631
1 2
Intensywna terapia 2
Pediatria 2
Chirurgia 2
Ginekologia i położnictwo 2
Praktyki wakacyjne służą osiągnięciu wybranych efektów kształcenia. Program praktyk i sposób oceniania osiągniętych
efektów ustala jednostka uczelni prowadząca kształcenie.
4. INNE WYMAGANIA
Wychowanie fizyczne jest przedmiotem nieobowiązkowym. Uczelnie medyczne zapewniają studentom bezpłatny dostęp do
obiektów sportowych, umożliwiając uprawianie sportu, uczestniczenie w zajęciach rekreacyjnych oraz kształtowanie
prozdrowotnych postaw, w wymiarze co najmniej 30 godzin rocznie.
V. SPOSOBY OCENY EFEKTÓW KSZTAŁCENIA
Sprawdzenie osiągnięcia założonych efektów kształcenia wymaga zastosowania zróżnicowanych form oceniania studen-
tów, adekwatnych do obszarów, których dotyczą te efekty.
Efekty kształcenia w obszarze wiedzy można sprawdzać za pomocą egzaminów pisemnych lub ustnych.
Jako formy egzaminów pisemnych można stosować eseje, raporty, krótkie ustrukturyzowane pytania oraz testy: wielokrot-
nego wyboru (MCQ – Multiple Choice Questions), wielokrotnej odpowiedzi (MRQ Multiple Response Questions), wybo-
ru Tak/Nie i dopasowania odpowiedzi.
Egzaminy ustne powinny być standaryzowane oraz ukierunkowane na sprawdzenie wiedzy na poziomie wyższym niż sama
znajomość faktów (poziom zrozumienia, umiejętność analizy, syntezy, rozwiązywania problemów).
Sprawdzenie osiągnięcia efektów kształcenia w zakresie umiejętności praktycznych, zarówno tych, które dotyczą komuni-
kowania się, jak i proceduralnych (manualnych), wymaga bezpośredniej obserwacji studenta demonstrującego umiejętność
w czasie tradycyjnego egzaminu klinicznego lub egzaminu standaryzowanego (OSCE – Objective Structured Clinical Exa-
mination) i jego modyfikacji (Mini-Cex). Egzamin OSCE jest w szczególności wskazany jako forma sprawdzania całości
umiejętności klinicznych nabytych w trakcie nauczania praktycznego na ostatnim roku studiów.
Dziennik Ustaw – 17 – Poz. 631
Załącznik nr 2
Standardy kształcenia dla kierunku studiów:
Kierunek lekarsko-dentystyczny
JEDNOLITE STUDIA MAGISTERSKIE
I. WYMAGANIA OGÓLNE
1. Jednolite studia magisterskie na kierunku lekarsko-dentystycznym trwają nie krócej niż 10 semestrów.
2. Liczba godzin zajęć nie może być mniejsza niż 5000.
3. Liczba punktów ECTS wynosi nie mniej niż 300.
4. Kierunek studiów mieści się w obszarze kształcenia z zakresu nauk medycznych, nauk o zdrowiu oraz nauk o kulturze
fizycznej.
II. OGÓLNE EFEKTY KSZTAŁCENIA
Dyplom lekarza-dentysty uzyskuje absolwent studiów na kierunku lekarsko-dentystycznym, który:
1) posiada:
a) podstawową wiedzę w zakresie medycyny oraz nauk przyrodniczych,
b) zaawansowaną wiedzę w zakresie stomatologii,
c) wiedzę w zakresie edukacji prozdrowotnej,
d) podstawową wiedzę w zakresie prowadzenia badań i upowszechniania ich wyników,
e) wiedzę w zakresie organizacji praktyki lekarza-dentysty i zarządzania w ochronie zdrowia;
2) w zakresie umiejętności potrafi:
a) przeprowadzić diagnostykę najczęstszych chorób, ocenić i opisać stan somatyczny i psychiczny pacjenta,
b) prowadzić profesjonalną opiekę dentystyczną w zakresie profilaktyki, leczenia, promocji zdrowia i edukacji prozdro-
wotnej,
c) zaplanować leczenie w zakresie problemów stomatologicznych,
d) prowadzić postępowanie kliniczne oparte na wiedzy i respektujące zasady humanitaryzmu;
3) w zakresie kompetencji społecznych:
a) rozpoznaje ograniczenia diagnostyczne i lecznicze oraz potrzeby edukacyjne, a także potrafi zaplanować własną
aktywność edukacyjną,
b) posiada umiejętność pracy w zespole profesjonalistów, w środowisku wielokulturowym i wielonarodowościowym,
c) wdraża zasady koleżeństwa zawodowego i współpracy z przedstawicielami innych zawodów w zakresie ochrony
zdrowia,
d) przestrzega tajemnicy lekarskiej i praw pacjenta.
III. SZCZEGÓŁOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA
A. NAUKI MORFOLOGICZNE
W zakresie wiedzy absolwent:
A.W1. wykazuje znajomość struktur organizmu ludzkiego: komórek, tkanek, narządów i systemów, ze szczególnym
uwzględnieniem układu stomatognatycznego;
A.W2. charakteryzuje rozwój narządów i całego organizmu, ze szczególnym uwzględnieniem narządu żucia;
A.W3. zna budowę ciała ludzkiego w podejściu topograficznym i czynnościowym;
A.W4. rozumie rolę układu nerwowego w funkcjonowaniu poszczególnych narządów.
Dziennik Ustaw – 18 – Poz. 631
W zakresie umiejętności absolwent:
A.U1. syntetycznie omawia znaczenie czynnościowe poszczególnych narządów i tworzonych przez nie układów;
A.U2. wyjaśnia anatomiczne uzasadnienie badania przedmiotowego;
A.U3. interpretuje relacje anatomiczne zilustrowane podstawowymi metodami badań diagnostycznych z zakresu radio-
logii (zdjęcia przeglądowe i z użyciem środków kontrastowych);
A.U4. obsługuje mikroskop, także w zakresie korzystania z immersji, oraz rozpoznaje pod mikroskopem strukturę
histologiczną narządów i tkanek, a także dokonuje opisu i interpretacji budowy mikroskopowej komórek, tkanek
i narządów oraz ich funkcji.
B. NAUKOWE PODSTAWY MEDYCYNY
W zakresie wiedzy absolwent:
B.W1. zna znaczenie pierwiastków głównych i śladowych w procesach zachodzących w organizmie, z uwzględnieniem
podaży, wchłaniania i transportu;
B.W2. zna znaczenie elektrolitów, układów buforowych i reakcji chemicznych w układach biologicznych;
B.W3. zna biochemiczne podstawy integralności organizmu ludzkiego;
B.W4. zna budowę i funkcje ważnych związków chemicznych występujących w organizmie ludzkim, w szczególności
właściwości, funkcje, metabolizm i energetykę reakcji: białek, kwasów nukleinowych, węglowodanów, lipidów,
enzymów i hormonów;
B.W5. zna zasady gospodarki wapniowej i fosforanowej;
B.W6. zna rolę i znaczenie płynów ustrojowych, z uwzględnieniem śliny;
B.W7. zna zasady statyki i biomechaniki w odniesieniu do organizmu ludzkiego;
B.W8. zna mechanikę narządu żucia;
B.W9. zna metody obrazowania tkanek i narządów oraz zasady działania urządzeń diagnostycznych służących do tego
celu;
B.W10. zna zasady działania urządzeń ultradźwiękowych;
B.W11. zna zasady fotometrii i światłowodów oraz wykorzystania źródeł światła w stomatologii;
B.W12. zna zasady działania laserów w stomatologii;
B.W13. zna zasady działania sprzętu stomatologicznego;
B.W14. zna podstawowe pojęcia z zakresu biologii i ekologii;
B.W15. zna współzależności między organizmami w ekosystemie;
B.W16. zna interakcje w układzie pasożyt – żywiciel;
B.W17. posiada wiedzę z zakresu genetyki i biologii molekularnej;
B.W18. zna kliniczne zastosowanie zasad genetyki;
B.W19. charakteryzuje funkcje życiowe człowieka;
B.W20. opisuje neurohormonalną regulację procesów fizjologicznych;
B.W21. zna zasady równowagi kwasowo-zasadowej oraz transportu tlenu i dwutlenku węgla w organizmie;
B.W22. zna zasady metabolizmu i żywienia;
B.W23. zna wartość liczbową podstawowych zmiennych fizjologicznych i interpretuje zmiany wartości liczbowych.
W zakresie umiejętności absolwent:
B.U1. odnosi zjawiska chemiczne do procesów zachodzących w jamie ustnej;
B.U2. interpretuje zjawiska fizyczne zachodzące w narządzie żucia;
B.U3. wykorzystuje procesy fizyczne w pracy lekarza-dentysty;
B.U4. wykorzystuje pojęcia biologiczne i ekologiczne w kontekście człowiek – środowisko życia;
B.U5. stosuje wiedzę z zakresu genetyki i biologii molekularnej w pracy klinicznej.
Dziennik Ustaw – 19 – Poz. 631
C. NAUKI PRZEDKLINICZNE
W zakresie wiedzy absolwent:
C.W1. zna rodzaje i gatunki oraz budowę wirusów, bakterii, grzybów i pasożytów, ich cechy biologiczne i mechanizmy
chorobotwórczości;
C.W2. zna i opisuje fizjologiczną florę bakteryjną człowieka;
C.W3. zna i rozumie podstawy epidemiologii zakażeń wirusowych, bakteryjnych, grzybiczych i pasożytniczych, a także
dróg szerzenia się zakażeń w organizmie człowieka;
C.W4. zna gatunki bakterii, wirusów i grzybów będących najczęstszymi czynnikami etiologicznymi zakażeń i infekcji;
C.W5. zna podstawy dezynfekcji, sterylizacji i postępowania aseptycznego;
C.W6. zna czynniki chorobotwórcze zewnętrzne i wewnętrzne;
C.W7. zna budowę układu odpornościowego i rozumie jego rolę;
C.W8. zna humoralne i komórkowe mechanizmy odporności wrodzonej i nabytej oraz mechanizmy reakcji nadwrażli-
wości i procesów autoimmunologicznych;
C.W9. zna i rozumie zjawisko powstawania lekooporności;
C.W10. zna podstawy immunodiagnostyki i immunomodulacji;
C.W11. zna patomechanizm chorób alergicznych, wybranych chorób uwarunkowanych nadwrażliwością, autoimmuniza-
cyjnych i niedoborów odporności;
C.W12. zna pojęcia: homeostazy, adaptacji, oporności, odporności, skłonności, podatności, mechanizmów kompensacyj-
nych, sprzężeń zwrotnych i mechanizmu „błędnego koła”;
C.W13. zna i rozumie pojęcie zdrowia i choroby, mechanizmów powstawania oraz rozwoju procesu chorobowego na
poziomie molekularnym, komórkowym, tkankowym oraz ogólnoustrojowym, objawów klinicznych choroby, ro-
kowań i powikłań choroby;
C.W14. zna i omawia mechanizmy odczynu zapalnego i gojenia się ran;
C.W15. zna podstawowe zaburzenia: regulacji wydzielania hormonów, gospodarki wodnej i elektrolitowej, równowagi
kwasowo-zasadowej, pracy nerek i płuc oraz mechanizmy powstawania i skutki zaburzeń w układzie sercowo-
-naczyniowym, w tym wstrząs;
C.W16. zna metody diagnostyczne wykorzystywane w patomorfologii oraz rolę badań laboratoryjnych w profilaktyce
i rozpoznawaniu zaburzeń narządowych i układowych;
C.W17. rozpoznaje znamiona śmierci i zmiany pośmiertne oraz zna zasady techniki i diagnostyki sekcyjnej zwłok;
C.W18. zna i rozumie mechanizmy działania leków oraz farmakokinetykę i biotransformację poszczególnych grup leków;
C.W19. zna wskazania oraz przeciwwskazania do stosowania leków, ich dawkowanie, działania niepożądane i toksyczne
oraz interakcje między lekami;
C.W20. zna i rozumie zasady terapii zakażeń wirusowych, bakteryjnych, grzybiczych i pasożytniczych;
C.W21. zna i rozumie zasady zapobiegania oraz zwalczania bólu i lęku oraz farmakologię leków stosowanych w stanach
zagrożenia życia;
C.W22. zna zasady zapisywania wybranych postaci leków gotowych i recepturowych na recepcie;
C.W23. zna wyposażenie gabinetu stomatologicznego i instrumentarium stosowane w zabiegach stomatologicznych;
C.W24. zna definicję oraz klasyfikację podstawowych i pomocniczych materiałów stomatologicznych;
C.W25. zna skład, budowę, sposób wiązania, właściwości, przeznaczenie i sposób użycia materiałów stomatologicznych;
C.W26. zna i opisuje właściwości powierzchniowe twardych tkanek zęba oraz biomateriałów stomatologicznych;
C.W27. definiuje zjawisko adhezji i mechanizmów wytwarzania adhezyjnego połączenia oraz procedury adhezyjnego
przygotowania powierzchni szkliwa, zębiny oraz biomateriałów stomatologicznych;
C.W28. zna podstawowe procedury kliniczne rekonstrukcji tkanek twardych zębów i leczenia endodontycznego oraz
metody i techniczno-laboratoryjne procedury wykonawstwa uzupełnień protetycznych;
C.W29. zna mechanizmy degradacji (korozji) biomateriałów stomatologicznych w jamie ustnej i ich wpływ na biologicz-
ne właściwości materiałów.
W zakresie umiejętności absolwent:
C.U1. pobiera odpowiednio dobrany rodzaj materiału biologicznego do badania mikrobiologicznego w zależności od
umiejscowienia i przebiegu zakażenia;
C.U2. interpretuje wyniki badań mikrobiologicznych, serologicznych i antybiogramu;
Dziennik Ustaw – 20 – Poz. 631
C.U3. dobiera i wykonuje właściwe testy wskazujące na liczebność bakterii w płynach ustrojowych;
C.U4. przewiduje i wyjaśnia złożone patomechanizmy zaburzeń prowadzących do powstawania chorób;
C.U5. opisuje przebieg kliniczny chorób w procesach patologicznych;
C.U6. opisuje zmiany patologiczne komórek, tkanek i narządów w zakresie zaburzeń w krążeniu, zmian wstecznych,
zmian postępowych oraz zapaleń;
C.U7. opisuje zmiany patologiczne wywołane infekcją HIV i obserwowane u chorych na AIDS;
C.U8. dawkuje i zapisuje leki według wskazań;
C.U9. przeprowadza leczenie endodontyczne oraz rekonstruuje brakujące zmineralizowane tkanki w zębie fantomo-
wym;
C.U10. stosuje techniki adhezyjne;
C.U11. dokonuje wyboru biomateriałów odtwórczych, protetycznych oraz łączących, w oparciu o własności materiałów
i warunki kliniczne;
C.U12. odwzorowuje anatomiczne warunki zgryzowe i dokonuje analizy okluzji;
C.U13. projektuje uzupełnienia protetyczne oraz zna zasady ich wykonawstwa laboratoryjnego.
D. NAUKI BEHAWIORALNE
W zakresie wiedzy absolwent:
D.W1. zna aktualne poglądy na temat: społecznego wymiaru zdrowia i choroby, wpływu środowiska społecznego (ro-
dziny, sieci relacji społecznych) i nierówności społecznych na stan zdrowia, społeczno-kulturowych różnic i roli
stresu społecznego w zachowaniach zdrowotnych i autodestrukcyjnych;
D.W2. zna formy przemocy, modele wyjaśniające przemoc w rodzinie i w instytucjach, społeczne uwarunkowania róż-
nych form przemocy oraz rolę lekarza w rozpoznawaniu przemocy;
D.W3. rozumie symboliczne znaczenie zdrowia, choroby, niepełnosprawności i starości w relacji do postaw społecz-
nych, konsekwencje społeczne choroby i niepełnosprawności oraz bariery społeczno-kulturowe, a także zna ak-
tualną koncepcję jakości życia uwarunkowaną stanem zdrowia;
D.W4. rozumie znaczenie komunikacji werbalnej i niewerbalnej w procesie komunikowania się z pacjentem i pojęcie
zaufania w interakcji z pacjentem;
D.W5. rozumie funkcjonowanie instytucji medycznych oraz społeczną rolę lekarza;
D.W6. zna podstawowe psychologiczne mechanizmy funkcjonowania człowieka w zdrowiu i w chorobie;
D.W7. zna prawidłowości rozwoju psychicznego człowieka i rolę rodziny w procesie leczenia;
D.W8. zna mechanizm i przebieg adaptacji do choroby jako sytuacji trudnej, etapy przystosowania do zagrażających
wydarzeń i potrzeb pacjentów oraz zagadnienia związane z problematyką umierania i procesem żałoby rodziny;
D.W9. rozpoznaje mechanizmy radzenia sobie ze stresem i jego rolę w etiopatogenezie i przebiegu chorób;
D.W10. zna mechanizmy uzależnień od substancji psychoaktywnych oraz cele i sposoby leczenia;
D.W11. zna zasady motywowania pacjentów do prozdrowotnych zachowań i informowania o niepomyślnym rokowaniu;
D.W12. zna zasady altruizmu i odpowiedzialności klinicznej;
D.W13. zna zasady funkcjonowania zespołu terapeutycznego (psychoterapeutycznego);
D.W14. zna imperatyw i wzorzec zachowania lekarza ustalony przez samorząd zawodowy lekarzy i lekarzy-dentystów;
D.W15. zna prawa pacjenta;
D.W16. zna historię medycyny, ze szczególnym uwzględnieniem historii stomatologii;
D.W17. zna zasady kształtowania się nowych dyscyplin medycznych;
D.W18. zna osiągnięcia czołowych przedstawicieli medycyny polskiej;
D.W19. zna zasady ochrony własności intelektualnej.
W zakresie umiejętności absolwent:
D.U1. uwzględnia w procesie postępowania terapeutycznego subiektywne potrzeby i oczekiwania pacjenta wynikające
z uwarunkowań społeczno-kulturowych;
D.U2. dostrzega i właściwie reaguje na oznaki zachowań antyzdrowotnych i autodestrukcyjnych;
D.U3. wybiera takie leczenie, które minimalizuje konsekwencje społeczne dla chorego;

Strona korzysta z plików cookies