Ustawa

o księgach wieczystych i hipotece

Status:

Obowiązująca

Data wydania:

6 lipca 1982 r.

Data publikacji:

16 lipca 1982 r.

Data wejścia w życie:

1 stycznia 1983 r.

Strona z 25
Ładowanie dokumentu Załaduj cały dokument
s. 1/25
2012-07-23
Dz.U. 1982 Nr 19 poz. 147
USTAWA
z dnia 6 lipca 1982 r.
o księgach wieczystych i hipotece
Dział I
Księgi wieczyste
Rozdział 1
Przepisy o prawach jawnych z księgi wieczystej
Art. 1.
1 Księgi wieczyste prowadzi się w celu ustalenia stanu prawnego nieruchomości.
2.
Księgi wieczyste zakłada i prowadzi się dla nieruchomości, które nie mają ksiąg
wieczystych albo których księgi wieczyste zaginęły lub uległy zniszczeniu.
3. Księgi wieczyste mogą być także prowadzone w celu ustalenia stanu prawnego
spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu.
Art. 2.
Księgi wieczyste są jawne. Nie można zasłaniać się nieznajomością wpisów w księ-
dze wieczystej ani wniosków, o których uczyniono w niej wzmiankę.
Art. 3.
1. Domniemywa się, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z
rzeczywistym stanem prawnym.
2. Domniemywa się, że prawo wykreślone nie istnieje.
Art. 4.
Przeciwko domniemaniu prawa wynikającemu z wpisu w księ
można powoływać się na domniemanie prawa wynikające z posiadania.
Art. 5.
W razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księ-
dze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym treść księgi rozstrzyga na korzyść
tego, kto przez czynność prawną z osobą uprawnioną według treści księgi nabył wła-
sność lub inne prawo rzeczowe (rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych).
Opracowano na pod-
stawie: tj. Dz. U. z
2001 r. Nr 124, poz.
1361, Nr 125, poz.
1368, z 2002 r. Nr
169, poz. 1387, z 2003
r. Nr 42, poz. 363, z
2004 r. Nr 172, poz.
1804, z 2008 r. Nr
116, poz. 731, z 2009
r. Nr 131, poz. 1075,
z 2011 r. Nr 230, poz.
1370, z 2012 r. poz.
827.
s. 2/25
2012-07-23
Art. 6.
1. Rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych nie chroni rozporządzeń nieod-
płatnych albo dokonanych na rzecz nabywcy działającego w złej wierze.
2. W złej wierze jest ten, kto wie, że treść księgi wieczystej jest niezgodna z rze-
czywistym stanem prawnym, albo ten, kto z łatwością mógł się o tym dowie-
dzieć.
3. Jeżeli do dokonania rozporządzenia potrzebny jest wpis w księdze wieczystej,
chwila złożenia wniosku o wpis jest rozstrzygająca dla oceny dobrej lub złej
wiary nabywcy. Jednakże gdy rozporządzenie dochodzi do skutku dopiero po
dokonaniu wpisu, rozstrzyga dzień, w którym rozporządzenie doszło do skutku.
Art. 7.
Rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych nie działa przeciwko:
1) prawom obciążającym nieruchomość z mocy ustawy, niezależnie od wpisu,
2) prawu dożywocia,
3) służebnościom ustanowionym na podstawie decyzji właściwego organu ad-
ministracji państwowej,
4) służebnościom drogi koniecznej albo ustanowionym w związku z przekrocze-
niem granicy przy wznoszeniu budynku lub innego urządzenia,
5) służebnościom przesyłu.
Art. 8.
Rękojmię wiary publicznej ksiąg wieczystych wyłącza wzmianka o wniosku, o skar-
dze na orzeczenie referendarza sądowego, o apelacji lub kasacji oraz ostrzeżenie
dotyczące niezgodności stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rze-
czywistym stanem prawnym nieruchomości.
Art. 9.
Przepisy art. 5-8 stosuje się także w wypadkach nie wymienionych w art. 5 rozpo-
rządzeń prawami jawnymi z księgi wieczystej oraz gdy na podstawie wpisanego
prawa zostaje spełnione świadczenie na rzecz osoby uprawnionej według treści księ-
gi.
Art. 10.
1. W razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w
księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym osoba, której prawo nie jest
wpisane lub jest wpisane błędnie albo jest dotknięte wpisem nie istniejącego ob-
ciążenia lub ograniczenia, może żądać usunięcia niezgodności.
2. Roszczenie o usunięcie niezgodności może być ujawnione przez ostrzeżenie.
Podstawą wpisu ostrzeżenia jest nieprawomocne orzeczenie sądu lub postano-
wienie o udzieleniu zabezpieczenia. Do udzielenia zabezpieczenia nie jest po-
trzebne wykazanie, że powód ma interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia.
s. 3/25
2012-07-23
Art. 11.
Ograniczone prawo rzeczowe na nieruchomości, ujawnione w księdze wieczystej,
ma pierwszeństwo przed takim prawem nie ujawnionym w księdze.
Art. 12.
1. O pierwszeństwie ograniczonych praw rzeczowych wpisanych do księgi wieczy-
stej rozstrzyga chwila, od której liczy się skutki dokonanego wpisu.
2. Prawa wpisane na podstawie wniosków złożonych równocześnie mają równe
pierwszeństwo.
Art. 13.
1. Ustanawiając ograniczone prawo rzeczowe, które ma być wpisane w księdze
wieczystej, właściciel może zastrzec pierwszeństwo przed tym prawem lub rów-
ne z tym prawem dla innego prawa.
2. Zastrzeżenia można dokonać także po ustanowieniu prawa, za zgodą osoby, któ-
rej to prawo przysługuje.
3. Do zastrzeżenia pierwszeństwa ograniczonego prawa rzeczowego niezbędny jest
wpis w księdze wieczystej.
Art. 14.
Jeżeli przed wpisaniem prawa, dla którego było zastrzeżone pierwszeństwo, zostało
wpisane inne prawo, do wpisu prawa z zastrzeżeniem pierwszeństwa nie jest po-
trzebna zgoda osoby, której to inne prawo przysługuje, chyba że prawo, dla którego
zastrzeżono pierwszeństwo, miałoby być wpisane w szerszym zakresie, niż to wyni-
ka z zastrzeżenia pierwszeństwa.
Art. 15.
Przepisy art. 11-14 nie naruszają pierwszeństwa ograniczonych praw rzeczowych
określonego w przepisach szczególnych.
Art. 16.
1. W wypadkach przewidzianych w przepisach ustawowych w księdze wieczystej,
poza prawami rzeczowymi, mogą być ujawnione prawa osobiste i roszczenia.
2. W szczególności mogą być ujawniane:
1) prawo najmu lub dzierżawy, prawo odkupu lub pierwokupu, prawo dożywo-
cia,
2) roszczenie o przeniesienie własności nieruchomości lub użytkowania wieczy-
stego albo o ustanowienie ograniczonego prawa rzeczowego; dotyczy to także
roszczeń przyszłych,
3) roszczenie wynikające z określenia zarządu lub sposobu korzystania z nieru-
chomości przez współwłaścicieli lub wieczystych użytkowników,
4) roszczenie współwłaścicieli wyłączające uprawnienie do zniesienia współ-
własności,
s. 4/25
2012-07-23
5) wierzytelności banku hipotecznego zabezpieczone hipoteką oraz informacje,
że zostały one wpisane do rejestru zabezpieczenia listów zastawnych, o któ-
rym mowa w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o listach zastawnych i ban-
kach hipotecznych (Dz. U. Nr 140, poz. 940, z 1998 r. Nr 107, poz. 669, z
2000 r. Nr 6, poz. 70 i Nr 60, poz. 702 oraz z 2001 r. Nr 39, poz. 459),
6) prawo z umowy timeshare, o którym mowa w ustawie z dnia 16 września
2011 r. o timeshare (Dz. U. Nr 230, poz. 1370).
Art. 17.
Przez ujawnienie w księdze wieczystej prawo osobiste lub roszczenie uzyskuje sku-
teczność względem praw nabytych przez czynność prawną po jego ujawnieniu, z
wyjątkiem służebności drogi koniecznej, służebności przesyłu albo służebności usta-
nowionej w związku z przekroczeniem granicy przy wznoszeniu budynku lub innego
urządzenia.
Art. 18.
Równocześnie z wpisem prawa, do którego odnosi się ujawnione w księdze wieczy-
stej roszczenie, wykreśla się z urzędu wpisy praw nabytych po ujawnieniu roszcze-
nia, jeżeli wpisy te są sprzeczne z wpisem prawa, którego roszczenie dotyczyło, albo
jeżeli w inny sposób naruszają to prawo.
Art. 19.
1. Roszczenie o przeniesienie własności lub użytkowania wieczystego albo o usta-
nowienie ograniczonego prawa rzeczowego na nieruchomości może być po
upływie roku od dnia wpisu w księdze wieczystej wykreślone na jednostronne
żądanie właściciela lub wieczystego użytkownika, jeżeli w tym terminie nie zło-
żono wniosku o wpis prawa, którego dotyczy roszczenie. Jeżeli złożony w tym
terminie wniosek nie został uwzględniony, roszczenie może być wykreślone z
chwilą uprawomocnienia się orzeczenia odmawiającego uwzględnienia wniosku.
2. Jeżeli uprawniony wykaże przed upływem roku od dnia wpisu, że wystąpił do
sądu o przeniesienie lub ustanowienie prawa określonego w ust. 1, bieg terminu
do wykreślenia roszczenia liczy się od dnia zakończenia postępowania, jednakże
w razie nieuwzględnienia żądania roszczenie może być wykreślone z chwilą za-
kończenia postępowania.
3. W razie wpisu roszczenia przyszłego bieg terminu do wykreślenia takiego rosz-
czenia liczy się od dnia, w którym stało się ono wymagalne.
Art. 20.
1. Do pierwszeństwa praw osobistych oraz roszczeń ujawnionych w księdze wie-
czystej stosuje się odpowiednio przepisy o pierwszeństwie ograniczonych praw
rzeczowych.
2. O pierwszeństwie prawa, którego ustanowienie było przedmiotem roszczenia
ujawnionego w księdze wieczystej, rozstrzyga chwila złożenia wniosku o wpis
roszczenia.
s. 5/25
2012-07-23
Art. 21.
Właściciel kilku nieruchomości stanowiących całość gospodarczą lub graniczących z
sobą może żądać połączenia ich w księdze wieczystej w jedną nieruchomość.
Art. 22.
1. Ograniczone prawa rzeczowe obciążające którąkolwiek z połączonych nieru-
chomości obciążają całą nieruchomość utworzoną przez połączenie. Nie wpływa
to jednak na dotychczasowy zakres wykonywania użytkowania i służebności.
2. Nieruchomości obciążone ograniczonymi prawami rzeczowymi mogą być połą-
czone tylko wtedy, gdy uprawnieni ułożą się co do pierwszeństwa tych praw na
nieruchomości utworzonej przez połączenie.
3. Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do pierwszeństwa praw i roszczeń, o
których mowa w art. 16.
Rozdział 2
Ustrój ksiąg wieczystych i postępowanie.
Art. 23.
Prowadzenie ksiąg wieczystych należy do właściwości sądów rejonowych. Czynno-
ści sądu w zakresie prowadzenia ksiąg wieczystych mogą wykonywać referendarze
sądowi.
Art. 23a.
Sądy rejonowe prowadzące księgi wieczyste współpracują z Szefem Krajowego Cen-
trum Informacji Kryminalnych w zakresie niezbędnym do realizacji jego zadań
ustawowych.
Art. 24.
1. Dla każdej nieruchomości prowadzi się odrębną księgę wieczystą, chyba że
przepisy szczególne stanowią inaczej. Dotyczy to także nieruchomości lokalo-
wych oraz nieruchomości, w których nieruchomości lokalowe zostały wyodręb-
nione.
2. W księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości, w której własność lokali
została wyodrębniona, ujawnia się sposób zarządu tą nieruchomością określony
w umowie, a w razie nieujawnienia domniemywa się sposób zarządu wynikający
z ustawy.
3. Minister Sprawiedliwości, w drodze rozporządzenia, określa zakładanie i prowa-
dzenie ksiąg wieczystych dla lokali stanowiących odrębne nieruchomości oraz
dla nieruchomości, w których wyodrębnienia dokonano.
Art. 24
1
.
1. Do ksiąg wieczystych dla spółdzielczych własnościowych praw do lokalu stosuje
się odpowiednio przepisy o księgach wieczystych dla nieruchomości.
s. 6/25
2012-07-23
2. W razie przekształcenia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu w pra-
wo własności nieruchomości, księga wieczysta prowadzona dla spółdzielczego
własnościowego prawa do lokalu staje się księgą wieczystą dla nieruchomości, a
wpisana w tej księdze hipoteka na spółdzielczym własnościowym prawie do lo-
kalu obciąża nieruchomość.
3. Właściciel nieruchomości w wypadkach, o których mowa w ust. 2, jest obowią-
zany do ujawnienia w księdze wieczystej swego prawa oraz danych do oznacze-
nia nieruchomości.
Art. 25.
1. Księga wieczysta zawiera cztery działy, z których:
1) pierwszy obejmuje oznaczenie nieruchomości oraz wpisy praw związanych z
jej własnością,
2) drugi obejmuje wpisy dotyczące własności i użytkowania wieczystego,
3) trzeci przeznaczony jest na wpisy dotyczące ograniczonych praw rzeczowych,
z wyjątkiem hipotek, na wpisy ograniczeń w rozporządzaniu nieruchomością
lub użytkowaniem wieczystym oraz na wpisy innych praw i roszczeń, z wy-
jątkiem roszczeń dotyczących hipotek,
4) czwarty przeznaczony jest na wpisy dotyczące hipotek.
2. Księga wieczysta dla spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu zawiera
cztery działy, z których:
1) pierwszy obejmuje oznaczenie lokalu lub domu jednorodzinnego oraz ozna-
czenie nieruchomości, z którą jest związany,
2) drugi obejmuje wpisy dotyczące osoby, której przysługuje spółdzielcze wła-
snościowe prawo do lokalu,
3) trzeci jest przeznaczony na wpisy ograniczeń w rozporządzaniu prawem
oraz wpisy innych praw i roszczeń, z wyjątkiem roszczeń dotyczących hipo-
tek,
4) czwarty jest przeznaczony na wpisy dotyczące hipotek.
3.
Księgi wieczyste prowadzi się według ustalonych wzorów, obejmujących po-
szczególne działy księgi wieczystej.
Art. 25
1
.
1. Księgi wieczyste mogą być zakładane i prowadzone także w systemie informa-
tycznym wprowadzonym w trybie, o którym mowa w ust. 2.
2. Minister Sprawiedliwości może wprowadzić, w drodze rozporządzenia, system
informatyczny zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych, określając szczegó-
łowy sposób zakładania oraz prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie infor-
matycznym, tak aby zachowane zostały wszystkie cechy ksiąg wieczystych
prowadzonych w sposób, o którym mowa w art. 25 ust. 1 i 2, sposób przegląda-
nia ksiąg wieczystych prowadzonych w tym systemie, oraz wyznaczyć sądy,
które zakładają i prowadzą księgi wieczyste w systemie informatycznym.
s. 7/25
2012-07-23
Art. 26.
1. Podstawą oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej są dane katastru nie-
ruchomości.
2. Podstawą oznaczenia lokalu w księdze wieczystej jest zaświadczenie o położe-
niu i powierzchni lokalu, wydane przez spółdzielnię mieszkaniową, a domu jed-
norodzinnego - zaświadczenie wydane przez spółdzielnię oraz dane katastru nie-
ruchomości.
3. O założeniu księgi wieczystej, o której mowa w art. 24
1
, oraz o wpisie hipoteki
do tej księgi sąd prowadzący księgę wieczystą zawiadamia spółdzielnię.
Uwaga! do czasu przekształcenia ewidencji gruntów i budynków w kataster nieru-
chomości użyte w art. 26 ust. 1 pojęcie „kataster nieruchomości” oznacza tę ewi-
dencję.
Art. 27.
1. W razie niezgodności danych katastru nieruchomości z oznaczeniem nierucho-
mości w księdze wieczystej, sąd rejonowy dokonuje na wniosek właściciela nie-
ruchomości lub wieczystego użytkownika - sprostowania oznaczenia nierucho-
mości na podstawie danych katastru nieruchomości.
2. Sprostowanie, o którym mowa w ust. 1, może być dokonane także z urzędu,
na skutek bezpośredniego sprawdzenia danych w bazie danych katastru nieru-
chomości lub zawiadomienia jednostki prowadzącej kataster nieruchomości.
3. Do zawiadomienia, o którym mowa w ust. 2, dołącza się wypis z operatu kata-
stralnego, a gdy jest to niezbędne - także wyrys z mapy katastralnej lub inny do-
kument stanowiący podstawę sprostowania oznaczenia nieruchomości.
4. Organ prowadzący kataster nieruchomości zapewni nieodpłatnie sądom, które
zakładają i prowadzą księgi wieczyste w systemie informatycznym, bezpośredni
dostęp do bazy danych katastru nieruchomości w celu sprawdzenia oznaczenia
nieruchomości.
Uwaga! do czasu przekształcenia ewidencji gruntów i budynków w kataster nieru-
chomości użyte w art. 27 pojęcie „kataster nieruchomości” oznacza tę ewidencję.
Art. 28.
Przy każdej księdze wieczystej prowadzi się akta księgi wieczystej. Do akt tych
składa się dokumenty i pisma dotyczące nieruchomości.
Art. 29.
Wpis w księdze wieczystej ma moc wsteczną od chwili złożenia wniosku o dokona-
nie wpisu, a w wypadku wszczęcia postępowania z urzędu – od chwili wszczęcia
tego postępowania.
s. 8/25
2012-07-23
Art. 30. (skreślony).
Art. 31.
1. Wpis może być dokonany na podstawie dokumentu z podpisem notarialnie po-
świadczonym, jeżeli przepisy szczególne nie przewidują innej formy dokumen-
tu.
2. Wpis potrzebny do usunięcia niezgodności między treścią księgi wieczystej
a rzeczywistym stanem prawnym może nastąpić, gdy niezgodność będzie wyka-
zana orzeczeniem sądu lub innymi odpowiednimi dokumentami.
Art. 32.
1. Do wpisu ograniczonego prawa rzeczowego na nieruchomości wystarcza doku-
ment obejmujący oświadczenie właściciela o ustanowieniu tego prawa.
2. Do wpisu prawa osobistego lub roszczenia wystarcza dokument obejmujący
oświadczenie woli właściciela o ustanowieniu tego prawa albo obejmujący zgo-
dę na wpis roszczenia. Przepis ten stosuje się odpowiednio do wpisu przeniesie-
nia hipoteki i ustępstwa pierwszeństwa; jednakże gdy ustępstwem pierwszeń-
stwa mają być dotknięte prawa innej jeszcze osoby, potrzebny jest także doku-
ment obejmujący zgodę tej osoby.
3. Zgoda na dokonanie wpisu nie może być uzależniona od warunku lub terminu.
Art. 33.
Oświadczenie woli właściciela nieruchomości o ustanowieniu na niej ograniczonego
prawa rzeczowego uważa się za złożone nie tylko wtedy, gdy doszło do wiadomości
nabywcy, lecz także gdy zostało złożone w przepisanej formie w sądzie rejonowym
prowadzącym księgę wieczystą. Przepis ten stosuje się odpowiednio do ustępstwa
pierwszeństwa.
Art. 34.
Wpis może nastąpić, gdy osoba, której prawo ma być wpisem dotknięte, jest lub zo-
staje jednocześnie wpisana do księgi wieczystej jako uprawniona. Jednakże do ujaw-
nienia właściciela wystarcza, aby następstwo prawne po osobie wpisanej jako wła-
ściciel zostało wykazane odpowiednimi dokumentami.
Art. 35.
1. Właściciel nieruchomości jest obowiązany do niezwłocznego złożenia wniosku
o ujawnienie swego prawa w księdze wieczystej.
2. Jeżeli osoba trzecia doznała szkody na skutek nieujawnienia prawa własności w
księdze wieczystej, właściciel ponosi odpowiedzialność za szkodę powstałą na
skutek niewykonania obowiązku, o którym mowa w ust. 1, bądź na skutek opie-
szałości w jego wykonaniu.
Art. 36.
1. Sądy, organy administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego oraz
notariusze sporządzający akty poświadczenia dziedziczenia zawiadamiają sąd
s. 9/25
2012-07-23
właściwy do prowadzenia księgi wieczystej o każdej zmianie właściciela nieru-
chomości, dla której założona jest księga wieczysta.
2. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór zawiadomie-
nia, o którym mowa w ust. 1.
3. W razie otrzymania zawiadomienia sąd z urzędu dokonuje wpisu ostrzeżenia, że
stan prawny nieruchomości ujawniony w księdze wieczystej stał się niezgodny z
rzeczywistym stanem prawnym. Zawiadomienie o wpisie ostrzeżenia zawiera
pouczenie o obowiązku złożenia wniosku o ujawnienie prawa własności w ter-
minie miesiąca od daty doręczenia zawiadomienia.
4. Sąd może wymierzyć opieszałemu właścicielowi grzywnę w wysokości od 500
do 10 000 zł w celu spowodowania ujawnienia prawa własności. W razie ujaw-
nienia prawa własności nieruchomości, grzywny nieuiszczone mogą być umo-
rzone w całości lub części.
5. Na postanowienie sądu o nałożeniu grzywny przysługuje zażalenie.
Art. 36
1
.
1. Księgi wieczyste i akta ksiąg wieczystych przechowuje się w sądzie.
2. Księgi wieczyste nie mogą być wydawane poza budynek sądu rejonowego.
3. Każdy może przeglądać księgi wieczyste w obecności pracownika sądu.
4. Akta księgi wieczystej może przeglądać, w sposób określony w ust. 3, osoba
mająca interes prawny oraz notariusz.
Art. 36
2
.
1. Odpisy ksiąg wieczystych według ostatniego stanu wpisów wydaje się na żąda-
nie osób zainteresowanych lub na żądanie sądu, prokuratora, notariusza, organu
administracji rządowej oraz jednostki samorządu terytorialnego.
2. Odpisy ksiąg wieczystych obejmujące wpisy wykreślone wydaje się tylko na żą-
danie sądu, prokuratora, notariusza, organu administracji rządowej oraz jednost-
ki samorządu terytorialnego, a w wypadkach uzasadnionych również na żądanie
osoby, której wykreślony wpis dotyczył.
3. Odpisy dokumentów znajdujących się w aktach ksiąg wieczystych wydaje się na
żądanie osób zainteresowanych lub na żądanie sądu, prokuratora, notariusza, or-
ganu administracji rządowej oraz jednostki samorządu terytorialnego.
4. Nie wydaje się dokumentów znajdujących się w aktach ksiąg wieczystych, jeżeli
dokumenty te stanowią podstawę wpisu.
5. Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się do wydawania odpisów ksiąg wieczystych
prowadzonych w systemie informatycznym, o którym mowa w art. 25
1
.
Art. 36
3
.
1. Dla prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie informatycznym, o którym mo-
wa w art. 25
1
, Minister Sprawiedliwości tworzy i utrzymuje centralną bazę da-
nych ksiąg wieczystych, stanowiącą ogólnokrajowy zbiór ksiąg wieczystych
prowadzonych w tym systemie.
2. Minister Sprawiedliwości zapewni bezpieczeństwo centralnej bazy danych ksiąg
wieczystych, w szczególności ochronę przed nieuprawnionym dostępem osób
trzecich, zniszczeniem oraz utratą danych.
s. 10/25
2012-07-23
3. Sądy rejonowe, które zakładają i prowadzą księgi wieczyste w systemie informa-
tycznym, dokonują czynności związanych z prowadzeniem ksiąg wieczystych w
centralnej bazie danych ksiąg wieczystych.
Art. 36
4
.
1. Wprowadzając system informatyczny, o którym mowa w art. 25
1
, Minister
Sprawiedliwości utworzy, w drodze rozporządzenia, Centralną Informację Ksiąg
Wieczystych, zwaną dalej „Centralną Informacją”, z ekspozyturami przy wy-
działach sądów rejonowych prowadzących księgi wieczyste w systemie informa-
tycznym. Rozporządzenie powinno uwzględniać w szczególności zasady funk-
cjonowania Centralnej Informacji, jej strukturę organizacyjną oraz tryb i rodzaje
dokumentów przez nią wydawanych, mając na uwadze szybkość i powszech-
ność dostępu do ksiąg wieczystych oraz zachowanie zasady jawności ksiąg wie-
czystych.
2. Centralna Informacja wydaje na wniosek odpisy ksiąg wieczystych prowadzo-
nych w systemie informatycznym, o którym mowa w art. 25
1
, oraz zaświadcze-
nia o zamknięciu księgi wieczystej.
3. Minister Sprawiedliwości określa, w drodze rozporządzenia, wzór wniosku o
wydanie dokumentów, o których mowa w ust. 2.
4. Odpisy i zaświadczenia, o których mowa w ust. 2, wydawane przez Centralną
Informację, mają moc dokumentów wydawanych przez sąd.
5. W razie zaistnienia niemożliwej do usunięcia przeszkody bezpośredniego wglą-
du do księgi wieczystej prowadzonej w systemie informatycznym, każdy ma
prawo do zaznajomienia się z wydrukiem księgi wieczystej.
Art. 36
5
.
1. Centralna Informacja pobiera opłatę od wniosku o wydanie odpisu księgi wie-
czystej oraz od wniosku o wydanie zaświadczenia o zamknięciu księgi wieczy-
stej.
2. Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw fi-
nansów publicznych, określa, w drodze rozporządzenia, wysokość opłat, o któ-
rych mowa w ust. 1, uwzględniając w szczególności zróżnicowanie opłat od
wniosków o uzyskanie poszczególnych dokumentów.
3. Wniosek o wydanie odpisu księgi wieczystej oraz wniosek o wydanie zaświad-
czenia o zamknięciu księgi wieczystej złożony przez sąd, prokuratora lub organ
administracji rządowej są wolne od opłat.
4. Centralna Informacja zapewni nieodpłatnie organom prowadzącym kataster nie-
ruchomości bezpośredni dostęp do bazy danych księgi wieczystej w części
obejmującej dział pierwszy i drugi, w celu sprawdzenia zgodności danych w ka-
tastrze nieruchomości z treścią wpisów w powyższych działach, bez prawa udo-
stępniania danych z tej bazy osobom trzecim.
Uwaga! do czasu przekształcenia ewidencji gruntów i budynków w kataster nieru-
chomości użyte w art. 36
5
ust. 4 pojęcie „kataster nieruchomości” oznacza tę ewi-
dencję.
s. 11/25
2012-07-23
Art. 37-57. (skreślone).
Art. 58.
1. Minister Sprawiedliwości, w drodze rozporządzenia, określi:
1) sądy rejonowe prowadzące księgi wieczyste oraz obszary ich właściwości
miejscowej,
2) czynności, które przy prowadzeniu i przechowywaniu ksiąg wieczystych
mogą spełniać samodzielnie pracownicy sądowi,
3) szczegółowy sposób prowadzenia ksiąg wieczystych, wzory ksiąg wieczys-
tych oraz szczegółową treść i sposób dokonywania wpisów w księgach wie-
czystych.
2. Minister Sprawiedliwości może określić, w drodze rozporządzenia, sposób wy-
korzystywania programu informatycznego dla celów prowadzenia ksiąg wieczy-
stych, na zasadach, o których mowa w art. 25.
3. Wydając rozporządzenia, o których mowa w ust. 1 i 2, należy brać pod uwagę
zasady sprawności, racjonalności i szybkiego działania sądu.
Art. 58
1
.
1. W razie powstania stanu zagrożenia zniszczeniem zbioru ksiąg wieczystych w
znacznej skali, na skutek zdarzeń o charakterze nadzwyczajnym, treść wpisów w
księgach wieczystych podlega utrwaleniu, z zachowaniem wszystkich cech
ksiąg wieczystych.
2. Utrwalenie treści wpisów w księgach wieczystych w trybie, o którym mowa w
ust. 1, może być przeprowadzane na podstawie zarządzenia Ministra Sprawie-
dliwości określającego sąd, w którym nastąpiło zdarzenie o charakterze nadzwy-
czajnym, powodujące powstanie zagrożenia zniszczeniem zbioru ksiąg wieczys-
tych.
3. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób utrwalania
treści wpisów w księgach wieczystych, w sytuacjach, o których mowa w ust. 1,
oraz szczegółowy tryb wykonywania czynności z tym związanych, mając na
względzie zasady szybkości i doboru technologii stosowanych przy utrwalaniu
treści zapewniających wierne ich zachowanie.
Art. 58
2
.
1. Kopia powstała w trybie określonym w art. 58
1
podlega uwierzytelnieniu przez
sędziego lub referendarza i ma moc księgi wieczystej.
2. W razie konieczności dokonania nowego wpisu, w księdze wieczystej, w miej-
sce której została sporządzona kopia, w trybie określonym w art. 58
1
, zaprowa-
dza się, jako jej ciąg dalszy, księgę wieczystą według wzoru określonego w art.
25 ust. 1, z jednoczesnym przeniesieniem do niej wszystkich aktualnych wpi-
sów.
Rozdział 3 (skreślony).
s. 12/25
2012-07-23
Dział II
Hipoteka
Rozdział 1
Hipoteka w ogólności
Oddział 1
Przepisy ogólne
Art. 65.
1. W celu zabezpieczenia oznaczonej wierzytelności wynikającej z określonego
stosunku prawnego można nieruchomość obciążyć prawem, na mocy którego
wierzyciel może dochodzić zaspokojenia z nieruchomości bez względu na to,
czyją stała się własnością, i z pierwszeństwem przed wierzycielami osobistymi
właściciela nieruchomości (hipoteka).
2. Przedmiotem hipoteki może być także:
1) użytkowanie wieczyste wraz z budynkami i urządzeniami na użytkowanym
gruncie stanowiącymi własność użytkownika wieczystego,
2) spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu,
3) wierzytelność zabezpieczona hipoteką.
3. Hipoteką może być obciążona część ułamkowa nieruchomości, jeżeli stanowi
udział współwłaściciela, oraz przysługujący współuprawnionemu udział we
wspólności praw wymienionych w ust. 2 pkt 1 i 2.
4. Do hipotek określonych w ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio przepisy o hipotece
na nieruchomości.
Art. 66. (skreślony).
Art. 67.
Do powstania hipoteki niezbędny jest wpis w księdze wieczystej.
Art. 68.
1. Hipoteka zabezpiecza wierzytelnośćężną, w tym również
przyszłą.
2. Hipoteka zabezpiecza wierzytelność do oznaczonej sumy pieniężnej. Jeżeli za-
bezpieczenie hipoteczne jest nadmierne, właściciel obciążonej nieruchomości
może żądać zmniejszenia sumy hipoteki.
3. Sumę hipoteki wyraża się w tej samej walucie co zabezpieczona wierzytelność,
jeżeli strony w umowie ustanawiającej hipotekę nie postanowiły inaczej.
Art. 68
1
.
1. Hipoteka umowna może także zabezpieczać kilka wierzytelności z różnych sto-
sunków prawnych przysługujących temu samemu wierzycielowi.
s. 13/25
2012-07-23
2. W umowie ustanawiającej hipotekę należy określić stosunki prawne oraz wyni-
kające z nich wierzytelności objęte zabezpieczeniem.
3. Wierzyciel hipoteczny może podzielić hipotekę. Oświadczenie o podziale hipo-
teki należy złożyć właścicielowi nieruchomości. Podział hipoteki staje się sku-
teczny z chwilą wpisu w księdze wieczystej.
Art. 68
2
.
1. W celu zabezpieczenia hipoteką kilku wierzytelności przysługujących różnym
podmiotom, a służącym sfinansowaniu tego samego przedsięwzięcia, wierzycie-
le powołują administratora hipoteki. Administratorem może być jeden z wierzy-
cieli albo osoba trzecia.
2. Umowa powołująca administratora hipoteki powinna zostać zawarta na piśmie
pod rygorem nieważności.
3. Administrator hipoteki zawiera umowę o ustanowienie hipoteki oraz wykonuje
prawa i obowiązki wierzyciela hipotecznego we własnym imieniu, lecz na ra-
chunek wierzycieli, których wierzytelności są objęte zabezpieczeniem. W umo-
wie ustanawiającej hipotekę należy określić zakres zabezpieczenia poszczegól-
nych wierzytelności oraz przedsięwzięcie, którego sfinansowaniu służą.
4. Do ustanowienia hipoteki na rzecz administratora hipoteki nie stosuje się art. 95
ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (Dz. U. z 2002 r. Nr 72, poz.
665, z późn. zm.
1)
).
5. W księdze wieczystej jako wierzyciela hipotecznego wpisuje się administratora
hipoteki. Na wniosek wierzycieli, których wierzytelności są objęte zabezpiecze-
niem, sąd dokonuje zmiany wpisu administratora hipoteki.
6. W razie wygaśnięcia umowy powołującej administratora hipoteki i niepowołania
nowego administratora każdy z wierzycieli, których wierzytelności są objęte za-
bezpieczeniem, może żądać podziału hipoteki. Przepisy o zniesieniu współwła-
sności stosuje się odpowiednio.
7. Przepis ust. 6 stosuje się również w braku zgody wszystkich wierzycieli na
zmianę administratora hipoteki.
Art. 68
3
.
Można zastąpić zabezpieczoną wierzytelność inną wierzytelnością tego samego wie-
rzyciela. Do zmiany zabezpieczonej wierzytelności stosuje się przepisy o zmianie
treści hipoteki. Zgoda osób, którym przysługują prawa z pierwszeństwem równym
lub niższym, nie jest potrzebna.
Art. 68
4
.
1. Na zmianę waluty zabezpieczonej wierzytelności oraz inne zmiany za-
bezpieczonej wierzytelności w drodze czynności prawnej zwiększające zakres
zaspokojenia z nieruchomości obciążonej wymagana jest zgoda właściciela nie-
ruchomości, jeżeli nie jest on dłużnikiem osobistym. Oświadczenie właściciela
nieruchomości powinno być złożone którejkolwiek ze stron w formie pisemnej
pod rygorem nieważności.
1)
Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2002 r. Nr 126, poz.
1070, Nr 141, poz. 1178, Nr 144, poz. 1208, Nr 153, poz. 1271, Nr 169, poz. 1385 i 1387 i Nr 241,
s. 14/25
2012-07-23
2. Zmiany zabezpieczonej wierzytelności, o których mowa w ust. 1, są bezskutecz-
ne w stosunku do właściciela nieruchomości, dopóki nie wyraził na nie zgody.
Art. 69.
Hipoteka zabezpiecza mieszczące się w sumie hipoteki roszczenia o odsetki oraz o
przyznane koszty postępowania, jak również inne roszczenia o świadczenia uboczne,
jeżeli zostały wymienione w dokumencie stanowiącym podstawę wpisu hipoteki do
księgi wieczystej.
Art. 70.(uchylony).
Art. 71. (uchylony).
Art. 72.
Niedopuszczalne jest zastrzeżenie, przez które właściciel nieruchomości zobowiązu-
je się względem wierzyciela hipotecznego, że nie dokona zbycia lub obciążenia nie-
ruchomości przed wygaśnięciem hipoteki.
Art. 73.
Właściciel nieruchomości nie będący dłużnikiem osobistym może, niezależnie od
zarzutów, które mu przysługują osobiście przeciwko wierzycielowi hipotecznemu,
podnosić zarzuty przysługujące dłużnikowi oraz te, których dłużnik zrzekł się po
ustanowieniu hipoteki.
Art. 74.
Wierzyciel hipoteczny moż
hipoteką, bez względu na ograniczenie odpowiedzialności dłużnika wynikające z
prawa spadkowego.
Art. 75.
Zaspokojenie wierzyciela hipotecznego z nieruchomości następuje według przepisów
o sądowym postępowaniu egzekucyjnym, chyba że z nieruchomości dłużnika jest
prowadzona egzekucja przez administracyjny organ egzekucyjny.
Art. 76.
1.
2)
W razie podziału nieruchomości hipoteka obciążająca nieruchomość obciąża
wszystkie nieruchomości utworzone przez podział (hipoteka łączna).
2. Wierzyciel, któremu przysługuje hipoteka łączna, może według swego uznania
żądać zaspokojenia w całości lub w części z każdej nieruchomości z osobna, z
niektórych z nich lub ze wszystkich łącznie. Może również według swego uzna-
nia dokonać jej podziału pomiędzy poszczególne nieruchomości.
prawnej, obciążyć więcej niż jedną nieruchomość (hipoteka łączna umowna).
2)
Zdanie drugie utraciło moc na podstawie wyroku TK z dn. 10.07.2012 r., sygn. akt P 15/12 (Dz. U.
poz. 827).
s. 15/25
2012-07-23
4. W razie podziału nieruchomości polegającego na ustanowieniu odrębnej własno-
ści lokalu lub wydzieleniu z dotychczasowej nieruchomości odrębnej nierucho-
mości zabudowanej domem jednorodzinnym, nabywca wydzielonej nierucho-
mości może żądać podziału hipoteki proporcjonalnie do wartości nieruchomości
powstałych wskutek podziału. Jeżeli jednak sposób podziału hipoteki został
określony w umowie o ustanowienie hipoteki i ujawniony w księdze wieczystej,
podział następuje stosownie do postanowień umowy.
Art. 77.
Przedawnienie wierzytelności zabezpieczonej hipoteką nie narusza uprawnienia wie-
rzyciela hipotecznego do uzyskania zaspokojenia z nieruchomości obciążonej. Prze-
pisu tego nie stosuje się do roszczeń o świadczenia uboczne.
Art. 78.
1. Jeżeli wymagalność wierzytelności hipotecznej zależy od wypowiedzenia przez
wierzyciela, wypowiedzenie jest skuteczne względem właściciela nieruchomości
nie będącego dłużnikiem osobistym, gdy było dokonane w stosunku do niego.
2. Jeżeli wymagalność wierzytelności hipotecznej zależy od wypowiedzenia przez
dłużnika, właściciel nieruchomości nie będący dłużnikiem osobistym może do-
konać wypowiedzenia ze skutkiem co do hipoteki.
3. Wypowiedzenie, o którym mowa w ust. 1 i 2, jest skuteczne, chociażby wierzy-
ciel wiedział, że osoba wpisana w księdze wieczystej jako właściciel nierucho-
mości nie jest właścicielem.
Oddział 2
Przeniesienie wierzytelności hipotecznej
Art. 79.
1. W razie przelewu wierzytelności hipotecznej na nabywcę przechodzi także hipo-
teka, chyba że ustawa stanowi inaczej. Do przelewu wierzytelności hipotecznej
niezbędny jest wpis w księdze wieczystej.
2. Hipoteka nie może być przeniesiona bez wierzytelności, którą zabezpiecza.
Art. 79
1
.
1. Jeżeli hipoteka zabezpiecza kilka wierzytelności przysługujących wierzycielowi
hipotecznemu, w razie przelewu jednej z nich hipoteka przechodzi na nabywcę
proporcjonalnie do wysokości tej wierzytelności w stosunku do sumy wierzytel-
ności zabezpieczonych tą hipoteką, chyba że strony postanowiły inaczej.
2. Jeżeli wierzytelność hipoteczna zostanie przeniesiona bez hipoteki, zbywca po-
winien zawiadomić o tym właściciela nieruchomości niebędącego dłużnikiem
osobistym.
s. 16/25
2012-07-23
Art. 79
2
.
Jeżeli z określonego we wpisie stosunku prawnego, z którego wynika zabezpieczona
hipoteką wierzytelność, może powstać nowa wierzytelność, strony mogą postanowić,
że przelew wierzytelności hipotecznej nie powoduje przejścia hipoteki na nabywcę.
Art. 80. (uchylony).
Art. 81. (uchylony).
Art. 82. (uchylony).
Art. 83.
Przepisów oddziału niniejszego nie stosuje się do przelewu roszczeń o świadczenia
uboczne.
Art. 83
1
.
W razie przeniesienia zabezpieczonej wierzytelności wynikającej z dokumentu zby-
walnego przez indos lub z dokumentu na okaziciela na nabywcę wierzytelności prze-
chodzi także hipoteka. Jeżeli hipoteka zabezpiecza kilka wierzytelności, stosuje się
przepisy art. 79
1
.
Oddział 3
Zakres obciążenia hipoteką i ochrona hipoteki
Art. 84.
Hipoteka na nieruchomości obciąża także jej przynależności.
Art. 85.
1. Części składowe nieruchomości są objęte hipoteką również po ich odłączeniu,
dopóki pozostają na nieruchomości, chyba że zostały zbyte w granicach prawi-
dłowej gospodarki, a umowa zbycia jest stwierdzona pismem z datą urzędowo
poświadczoną.
2. Hipoteka nie obejmuje odłączonych części składowych, które przypadają dzier-
żawcy, oraz tych, które przypadają użytkownikowi lub mającemu służebność,
jeżeli użytkowanie lub służebność ma pierwszeństwo przed hipoteką.
Art. 86.
Rzeczy, które wskutek zbycia przestały być przynależnościami, są objęte hipoteką do
czasu pozostawania ich na nieruchomości, chyba że zostały zbyte w granicach pra-
widłowej gospodarki, a umowa zbycia została stwierdzona pismem z datą urzędowo
poświadczoną.
Art. 87.
Do chwili zajęcia nieruchomości wierzyciel hipoteczny nie może sprzeciwić się usu-
nięciu jej części składowych lub przynależności, jeżeli właściciel nie narusza przez
to zasad prawidłowej gospodarki.
s. 17/25
2012-07-23
Art. 88.
1. Hipoteka obejmuje roszczenie właściciela o czynsz najmu lub dzierżawy, jed-
nakże do chwili zajęcia nieruchomości przez wierzyciela hipotecznego właści-
ciel może czynsz pobierać.
2. W razie zajęcia nieruchomości zapłata czynszu, dokonana z góry więcej niż za
jeden pełny okres płatności przypadającej po zajęciu, nie ma skutku względem
wierzyciela hipotecznego, chyba że została ujawniona w księdze wieczystej
przed wpisem hipoteki. Przepisy te stosuje się odpowiednio do rozporządzenia
roszczeniem o czynsz.
Art. 89.
1. Jeżeli nieruchomość obciążona hipoteką lub jej część składowa jest ubezpieczo-
na, zakład ubezpieczeń może bez zgody wierzyciela hipotecznego zapłacić
ubezpieczającemu odszkodowanie w celu pokrycia poniesionych przez niego
wydatków na przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego. W wypadku
takim zapłata odszkodowania może być dokonywana w ratach płatnych w miarę
przywracania nieruchomości do stanu poprzedniego.
2. Zapłata odszkodowania ubezpieczającemu na inne cele niż przywrócenie nieru-
chomości do stanu poprzedniego może nastąpić tylko za zgodą wierzyciela hipo-
tecznego.
Art. 90.
W razie sprzedaży części nieruchomości obciążonej hipoteką sprzedawca lub kupu-
jący mogą żądać, aby wierzyciel zwolnił tę część od obciążenia, jeżeli jest ona sto-
sunkowo nieznaczna, a wartość pozostałej części nieruchomości zapewnia wierzycie-
lowi dostateczne zabezpieczenie. Na żądanie wierzycieli kwota uzyskana ze sprzeda-
ży powinna im być wypłacona według pierwszeństwa służących im hipotek.
Art. 91.
Jeżeli właściciel lub osoba trzecia oddziaływa na nieruchomość w taki sposób, że
może to pociągnąć za sobą zmniejszenie jej wartości w stopniu zagrażającym bez-
pieczeństwu hipoteki, wierzyciel może żądać zaniechania tych działań.
Art. 92.
Jeżeli na skutek okoliczności, za które właściciel odpowiada, wartość nieruchomości
uległa zmniejszeniu w stopniu naruszającym bezpieczeństwo hipoteki, wierzyciel
może wyznaczyć właścicielowi odpowiedni termin do przywrócenia nieruchomości
do stanu poprzedniego albo do ustanowienia dostatecznego zabezpieczenia dodatko-
wego. Po bezskutecznym upływie wyznaczonego terminu wierzyciel może żądać
niezwłocznego zaspokojenia z nieruchomości obciążonej.
s. 18/25
2012-07-23
Art. 93.
Jeżeli zmniejszenie wartości nieruchomości naruszające bezpieczeństwo hipoteki
nastąpiło na skutek okoliczności, za które właściciel nie odpowiada, hipoteka obej-
muje przysługujące właścicielowi roszczenie o naprawienie szkody.
Oddział 4
Wygaśnięcie hipoteki
Art. 94.
Wygaśnięcie wierzytelności zabezpieczonej hipoteką pociąga za sobą wygaśnięcie
hipoteki, chyba że z danego stosunku prawnego mogą powstać w przyszłości kolejne
wierzytelności podlegające zabezpieczeniu. Przepis art. 99
1
ust. 1 stosuje się odpo-
wiednio.
Art. 94
1
.
Hipoteka zabezpieczająca kilka wierzytelności wygasa z chwilą wygaśnięcia ostat-
niej wierzytelności, jeżeli nie może już powstać żadna wierzytelność ze stosunków
prawnych stanowiących źródło pierwotnie zabezpieczonych wierzytelności.
Art. 95.
W razie wykreślenia hipoteki z księgi wieczystej bez ważnej podstawy prawnej hipo-
teka wygasa po upływie lat dziesięciu.
Art. 96. (uchylony).
Art. 97.
Jeżeli dłużnikowi osobistemu, który zaspokoił wierzyciela hipotecznego, przysługuje
roszczenie zwrotne względem właściciela nieruchomości obciążonej albo względem
jego poprzednika prawnego, hipoteka przechodzi na dłużnika aż do wysokości przy-
sługującego mu roszczenia. Jednakże gdy wierzyciel został zaspokojony tylko w
części, przysługuje mu co do pozostałej części pierwszeństwo przed hipoteką dłużni-
ka osobistego.
Art. 98.
1. Gdy na skutek zaspokojenia wierzyciela z jednej z nieruchomości obciążonych
łącznie jej właściciel uzyskał roszczenie zwrotne względem właściciela nieru-
chomości współobciążonej albo względem jego poprzednika prawnego, hipoteka
obciążająca dotychczas tę nieruchomość jako łączna przechodzi na uprawnione-
go do zwrotu, aż do wysokości przysługującego mu roszczenia. Jednakże gdy
wierzyciel został zaspokojony tylko w części, przysługuje mu co do pozostałej
części pierwszeństwo przed hipoteką uzyskaną przez uprawnionego do zwrotu.
2. Jeżeli w chwili przejścia hipoteki na uprawnionego do zwrotu ciążą na nieru-
chomości prawa z pierwszeństwem równym z hipoteką łączną lub z niższym,
s. 19/25
2012-07-23
prawom tym służy pierwszeństwo przed hipoteką uzyskaną przez uprawnionego
do zwrotu.
Art. 99.
1. Gdy wierzytelność zabezpieczona hipoteką jest wymagalna, a wierzyciel do-
puszcza się zwłoki albo też zaspokojenie go napotyka trudności, hipoteka wyga-
sa, jeżeli właściciel nieruchomości złoży zabezpieczoną kwotę do depozytu są-
dowego, zrzekając się uprawnienia do odebrania jej z powrotem.
2. Wykreślenie hipoteki następuje na wniosek właściciela nieruchomości na pod-
stawie prawomocnego postanowienia sądu o zezwoleniu na złożenie do depozy-
tu sądowego oraz dowodu wpłaty zabezpieczonej kwoty do depozytu sądowego
ze zrzeczeniem się odebrania jej z powrotem.
Art. 99
1
.
1. Jeżeli od dnia wpisu hipoteki upłynęło dziesięć lat, a nie powstała wierzytelność
hipoteczna, lecz nadal może powstać, właściciel nieruchomości może żądać
zniesienia hipoteki za odpowiednim wynagrodzeniem.
2. Przepis ust. 1 stosuje się do hipoteki zabezpieczającej kilka wierzytelności także
wtedy, gdy pomimo upływu dziesięciu lat od wygaśnięcia ostatniej wierzytelno-
ści hipotecznej nie powstała żadna wierzytelność podlegająca zabezpieczeniu tą
hipoteką.
Art. 100.
W razie wygaśnięcia hipoteki wierzyciel obowiązany jest dokonać wszelkich czyn-
ności umożliwiających wykreślenie hipoteki z księgi wieczystej.
Art. 101.
Wierzycielom hipotecznym użytkowania wieczystego, którzy utracili hipoteki wsku-
tek wygaśnięcia użytkowania wieczystego, przysługuje ustawowe prawo zastawu na
roszczeniach użytkownika wieczystego o wynagrodzenie za wzniesione przez niego
lub nabyte na własność budynki albo inne urządzenia istniejące w dniu zwrotu użyt-
kowanej nieruchomości.
Oddział 5
Rozporządzanie opróżnionym miejscem hipotecznym
Art. 101
1
.
1. W razie wygaśnięcia hipoteki właścicielowi nieruchomości przysługuje w grani-
cach wygasłej hipoteki uprawnienie do rozporządzania opróżnionym miejscem
hipotecznym. Może on ustanowić na tym miejscu nową hipotekę albo przenieść
na nie za zgodą uprawnionego którąkolwiek z hipotek obciążających nierucho-
mość.
2. Jeżeli hipoteka wygasła tylko częściowo, właściciel może rozporzą-
dzać opróżnionym miejscem hipotecznym w tej części.
s. 20/25
2012-07-23
Art. 101
2
.
Przepisy art. 101
1
stosuje się również, gdy opróżniło się miejsce wskutek przeniesie-
nia jednej z hipotek na miejsce opróżnione przez inną hipotekę.
Art. 101
3
.
1. Jeżeli hipoteka wygasła wskutek egzekucji z nieruchomości, właściciel nieru-
chomości nie może rozporządzać opróżnionym miejscem hipotecznym.
2. Przy egzekucji z nieruchomości nie uwzględnia się opróżnionych miejsc hipo-
tecznych.
Art. 101
4
.
1. W razie wykreślenia hipoteki bez jednoczesnego wpisania na jej miejsce innej
hipoteki, właściciel nieruchomości może zachować uprawnienie do rozporzą-
dzania opróżnionym miejscem hipotecznym, jeżeli jednocześnie z wykreśleniem
hipoteki uprawnienie to zostanie wpisane do księgi wieczystej.
2. Do wykreślenia wygasłej hipoteki oraz do wpisu uprawnienia do rozporządzania
opróżnionym miejscem hipotecznym potrzebne jest oświadczenie właściciela
nieruchomości.
Art. 101
5
.
Uprawnienie do rozporządzania opróżnionym miejscem hipotecznym przysługuje
każdoczesnemu właścicielowi nieruchomości.
Art. 101
6
.
Uprawnienie do rozporządzania opróżnionym miejscem hipotecznym nie podlega
zajęciu. Ustanowienie hipoteki przymusowej na opróżnionym miejscu nie jest do-
puszczalne.
Art. 101
7
.
Jeżeli nieruchomość stanowiąca przedmiot hipoteki łącznej zostanie zwolniona spod
obciążenia, właściciel nieruchomości może rozporządzać opróżnionym miejscem
hipotecznym do wysokości sumy hipoteki.
Art. 101
8
.
Niedopuszczalne jest zastrzeżenie, przez które właściciel nieruchomości zobowiązu-
je się do nierozporządzania opróżnionym miejscem hipotecznym.
Art. 101
9
.
Roszczenie wierzyciela hipotecznego o przeniesienie jego hipoteki na miejsce
opróżnione przez inną hipotekę może być ujawnione w księdze wieczystej. W takim
przypadku hipoteka uzyskuje przyrzeczone miejsce, z chwilą gdy stało się wolne.
Art. 101
10
.
Hipotece ustanowionej na opróżnionym miejscu hipotecznym lub przeniesionej na
opróżnione miejsce hipoteczne przysługuje pierwszeństwo takie samo jak wygasłej
hipotece.

Strona korzysta z plików cookies