29

Lut 2012

Wystąpienie w Sejmie

Debata:

Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o likwidacji delegatur terenowych ministra wła ...ściwego do spraw Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Przypadło mi w udziale zaprezentowanie w imieniu ministra skarbu państwa stanowiska projektodawcy wobec przedłożonego Wysokiej Izbie przez Radę Ministrów projektu ustawy o likwidacji delegatur terenowych ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw, zawartego w druku nr 193. Delegatury ministra skarbu państwa, wpierw jeszcze ministra przekształceń własnościowych, zostały utworzone w 1991 r. w kilkunastu województwach na terenie naszego kraju. Ich celem, intencją, jaka towarzyszyła powołaniu tych delegatur, było zintensyfikowanie procesów przemian własnościowych dostosowujących model gospodarki do modelu politycznego, jaki został przyjęty na przełomie lat 1989 i 1990 w naszym kraju. Prowadzony od lat 90. ubiegłego wieku proces przekształceń własnościowych w naszym kraju wkroczył już w zasadniczy etap. Przypomnę, że w 1990 r., kiedy rozpoczynaliśmy proces przemian własnościowych w Polsce, było prawie 9 tys. przedsiębiorstw państwowych. Na chwilę obecną w Polsce mamy 27 przedsiębiorstw państwowych czynnych, 23 przedsiębiorstwa państwowe są postawione w stan likwidacji, a w stosunku do 33 przedsiębiorstw państwowych prowadzone są procesy upadłości. Czyli w zasadzie mówimy o wykonywaniu pewnych uprawnień właścicielskich przez ministra skarbu państwa poprzez delegatury terenowe ministra skarbu państwa w stosunku do 83 podmiotów. Niewątpliwie, proszę państwa, jednym z zasadniczych powodów i przyczyn przedstawienia projektowanej ustawy jest stałe zmniejszanie się liczby podmiotów z udziałem Skarbu Państwa, a co za tym idzie liczby zadań z zakresu wykonywania uprawnień właścicielskich Skarbu Państwa. Powyższe uzasadnia potrzebę podjęcia działań mających na celu dostosowanie poziomu zasobów ludzkich i finansowych zaangażowanych w realizację tychże zadań w ramach struktur administracji publicznej do faktycznych potrzeb z tym związanych. Jednakże mamy świadomość, że proces ten powinien być prowadzony tak, aby zagwarantowana była efektywna realizacja obowiązków wynikających ze sfery dominium, jaka jest nałożona na państwo. Można zatem powiedzieć, że przedłożony Wysokiej Izbie projekt ustawy o likwidacji delegatur terenowych ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw stanowi krok w kierunku racjonalizacji sfery organizacyjnej, wykonywania zadań, które nakładają na ministra skarbu państwa obowiązujące powszechnie przepisy. Racjonalizacja ta polega na zlikwidowaniu, zgodnie z przedłożonym projektem, z dniem 30 kwietnia 2012 r. 13 delegatur terenowych ministra właściwego do spraw skarbu państwa oraz na powierzeniu zadań realizowanych dotychczas przez delegatury bezpośrednio do centrali ministra skarbu państwa, a także na przekazaniu wojewodom części zadań związanych zwłaszcza z gospodarowaniem mieniem Skarbu Państwa w zakresie uzasadniającym potrzebę zaangażowania administracji lokalnej w realizację tych zadań. Proces ten ma wymierne korzyści. Wejście w życie projektowanej ustawy ograniczy koszty generowane w zakresie scentralizowanego wykonywania uprawnień przysługujących Skarbowi Państwa. Oszczędności z tego tytułu, po uwzględnieniu kosztów działań związanych z przejęciem części zadań bezpośrednio przez ministra skarbu państwa a części zadań przez wojewodów, zostały oszacowane na poziomie ok. 3 mln zł rocznie. Rozwiązania te należy ocenić jako uzasadnione z punktu widzenia realizacji zadań gospodarności i celowości. Zgodnie z zaprojektowanymi zmianami zadania likwidowanych delegatur ministra skarbu państwa przejmie, co do zasady, centrala ministra skarbu państwa w Warszawie, z wyjątkiem tych zadań, które są precyzyjnie przypisane do wojewodów stosownie do założeń przyjętych w projektowanym akcie prawnym. Do katalogu zadań wojewodów będzie zatem należeć gospodarowanie mieniem pozostałym po zlikwidowanych państwowych jednostkach organizacyjnych oraz spółkach z udziałem Skarbu Państwa, pozostałym po rozwiązanych bądź wygasłych umowach o oddanie ich przedsiębiorstwa do odpłatnego korzystania, jak również mieniem przejętym przez Skarb Państwa z innych tytułów. Ponadto wojewoda będzie wykonywał zadania w zakresie: przejęcia lub gospodarowania mieniem pozostałym po przedsiębiorstwach państwowych wykreślonych z rejestru przedsiębiorstw; postępowań upadłościowych, w których Skarb Państwa reprezentowany przez ministra właściwego do spraw skarbu państwa występuje w charakterze wierzyciela; darowizn na rzecz Skarbu Państwa, jak również spadków przypadających Skarbowi Państwa, w tym długów spadkowych, z zastrzeżeniem kompetencji przyznanych starostom na mocy przepisów szczególnych. Oczywiście i tutaj sfera aktywności ministra skarbu państwa systematycznie maleje z uwagi na przyjęte przez Wysoką Izbę zmiany w zakresie powoływania – w grupie czwartej w porządku w ramach dziedziczenia ustawowego – w miejsce Skarbu Państwa jednostki samorządu terytorialnego, jaką jest gmina. W tym miejscu należy również zauważyć, że z uwagi na fakt, iż w skład mienia, gospodarowanie którym powierza się wojewodom, mogą wchodzić nieruchomości, projekt ustawy precyzyjnie określa zakres ich kompetencji w tym zakresie. Stosownie do powyższego wojewodowie będą rozstrzygali o sposobie zagospodarowania tych nieruchomości. Równocześnie projektowany akt prawny wprowadza regulację umożliwiającą finansowanie tych zadań ze środków Funduszu Skarbu Państwa, których dysponentem jest minister skarbu państwa. Tak więc w stosunku do tych zadań w żadnym razie nie zostaną uszczuplone możliwości, w które do tej pory wyposażone były delegatury terenowe ministra skarbu państwa. W przedmiotowym projekcie określono również zasady ustalania właściwości wojewodów odpowiednio do rodzaju danego zadania. Jest przyczyna takiego stanu rzeczy – okoliczność, że województw mamy 16, a delegatur jest 13. Czyli teren, właściwość miejscowa, położenie nieruchomości będzie przesądzało o ustaleniu właściwości wojewody. Przykrym, aczkolwiek nieuniknionym skutkiem wprowadzenia przedmiotowych zmian jest zmniejszenie zatrudnienia wskutek przyjęcia nowego modelu wykonywania uprawnień przysługujących Skarbowi Państwa. W tym kontekście trzeba jednakże cały czas mieć świadomość celu, jaki przyświeca projektodawcy. Celem tym jest efektywniejsze wykorzystanie posiadanych środków finansowych oraz zasobów ludzkich zarówno na szczeblu centralnym, czyli w Ministerstwie Skarbu Państwa, jak i na poziomie urzędów wojewódzkich. Przedłożony Wysokiej Izbie projekt niesie ze sobą konieczność zlikwidowania w skali całego kraju 91 etatów, w ramach których zatrudnionych jest obecnie 95 osób. W ocenie skutków regulacji Rada Ministrów wskazuje jednakże, że Ministerstwo Skarbu Państwa planuje aktywnie zaangażować się w poszukiwanie i w pomoc w poszukiwaniu miejsc pracy dla dotychczasowych pracowników delegatur, w szczególności poprzez zaproponowanie pracy dotychczasowym pracownikom delegatur na wolnych stanowiskach w centrali ministerstwa. Nie planuje się jednakże przenoszenia etatów wprost do Ministerstwa Skarbu Państwa w Warszawie, poza sporadycznymi przypadkami szczególnej ochrony stosunku pracy, gdyż zakres poszczególnych stanowisk pracy w delegaturach nie będzie w ministerstwie odtwarzany. Pracownicy, którzy przyjmą nowe warunki pracy i będą wykonywali pracę w Ministerstwie Skarbu Państwa, zostaną skierowani do pracy na te stanowiska. Natomiast 25 pracowników zostanie przeniesionych do pracy w urzędach wojewódzkich, zgodnie z przepisami ustawy o służbie cywilnej. Ponadto zgodnie z zawartymi w ocenie skutków regulacji projektami wprowadzenie w życie ww. zmian wymaga zabezpieczenia środków finansowych na utrzymanie łącznie 50 etatów w urzędach wojewódzkich i w Ministerstwie Skarbu Państwa. Drugim obszarem, który jest przedmiotem zmian w projektowanym akcie prawnym, jest porządkowanie systemu prawnego w zakresie wykonywania niektórych uprawnień przysługujących Skarbowi Państwa poprzez uchylenie dwóch przepisów upoważniających do wydania aktów wykonawczych, których wydanie, w świetle obowiązujących regulacji, stało się zbędne. Dotyczy to jeszcze przepisów wykonawczych przewidzianych m.in. przepisami ustawy z 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych. Skoro historia spowodowała, że liczba tych przedsiębiorstw państwowych w taki sposób zmalała, to i wydawanie dzisiaj przepisów wykonawczych, skoro przez 30 lat nie zostały wydane, wydaje się zbędne. Wysoka Izbo! Podsumowując niniejsze wystąpienie, pozwolę sobie uznać przedłożony Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej przez Radę Ministrów projekt ustawy za elastyczny instrument pozwalający na prowadzenie efektywnej i skutecznej, a jednocześnie oszczędnej i adekwatnej do realnych potrzeb polityki w sferze wykonywania uprawnień Skarbu Państwa. Równocześnie przyjęte rozwiązania gwarantują, w moim przekonaniu, prawidłową realizację ustawowych zadań ministra właściwego do spraw skarbu państwa wynikających w szczególności z ustawy o działach administracji rządowej oraz ustawy o zasadach wykonywania uprawnień przysługujących Skarbowi Państwa oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami. Stąd z tego miejsca zwracam się do Wysokiej Izby o włączenie tego projektu do dalszych prac legislacyjnych. Dziękuję bardzo.

Strona korzysta z plików cookies